Katedra Nauk Pomocniczych Historii Nowożytnej i Najnowszej

Al. Racławickie 14
   20-950 Lublin 
tel. 081-445-44-33

               Katedra Nauk Pomocniczych Historii Nowożytnej i Najnowszej jest jedną z najmłodszych katedr Instytutu Historii KUL. Utworzono ją w 2002 roku, a jej nazwa i kształt merytoryczny są owocem zainteresowań badawczych grupy pracowników Instytutu, koncentrujących swe badania wokół zagadnień krytyki i opracowania źródeł historycznych. Jednak korzenie katedry sięgają 1926 roku, kiedy w Katedrze Historii Średniowiecznej zaczęły rozwijać się badania źródłoznawcze. Ich efektem było utworzenie Katedry Nauk Pomocniczych Historii, od 1973 roku noszącej nazwę Katedry Metodologii i Nauk Pomocniczych Historii.
     Kierownikiem katedry jest dr hab. Henryk Wąsowicz, prof. nadzw. KUL (jednocześnie dyrektor Instytutu Historii od 1 lutego 2005). Współpracują z nim dr hab. Tomasz Panfil, prof. KUL i dr hab. Jan Ptak, który w październiku 2004 r. objął kierownictwo Katedry Historii Średniowiecznej.

     Badania prowadzone w Katedrze obejmują szerokie obszary nauk pomocniczych historii, rozumianych obecnie nie tylko jako metody czy narzędzia „dające poznać źródło historyczne”, lecz jako samodzielne nauki i dyscypliny humanistyczne, posiadające własny przedmiot badań, własną metodologię i warsztat badawczy. Tematy badawcze podejmowane przez pracowników katedry koncentrują się zwłaszcza na heraldyce, ikonologii historycznej, numizmatyce (T. Panfil), szeroko pojętej historii wojskowości, ze szczególnym uwzględnieniem weksylologii, oraz geografii historycznej (J. Ptak) i chronologii z naciskiem na komputystykę, badania dziejów narzędzi pomiaru czasu (H. Wąsowicz). Istotne miejsce zajmują również badania nad hagiografią oraz dziejami kultu świętych postrzeganymi również poprzez pryzmat źródeł ikonograficznych.

     Pracownicy Katedry prowadzą również prace nad zastosowaniem technik informatycznych w badaniach historycznych. Prace te toczą się szerokim nurtem: od zastosowania gotowych aplikacji w warsztacie historyka (np. pakiet Statistica w badaniach nad demografią historyczną), poprzez studia dotyczące metod i celów digitalizacji źródeł (a także opracowań) historycznych, po wykorzystanie globalnej sieci internetowej w pracy badawczej i dydaktyce uniwersyteckiej. Ostatnio szczególnie wiele uwagi poświęca się wykorzystaniu technik informatycznych w nauczaniu na odległość (distance learning oraz e-learning).

     Zespół pracowników Katedry aktywnie uczestniczy w ruchu naukowym, czego dowodem jest kilkadziesiąt referatów wygłoszonych na konferencjach, seminariach międzynarodowych oraz krajowych. Pracownicy Katedry są członkami krajowych i międzynarodowych towarzystw i instytucji międzynarodowych.

     Owocem aktywności naukowej pracowników Katedry jest około 150 publikacji naukowych, w tym wiele książkowych. Z tych ostatnich na szczególną uwagę zasługują prace z zakresu chronologii (Kalendarz sylabiczny (cisjojanus) do połowy XVI wieku oraz Kalendarz ksiąg liturgicznych Krakowa do połowy XVI wieku autorstwa H. Wąsowicza), dotyczące zagadnień heraldyki i ikonografii historycznej (prace z heraldyki regionalnej – Lingua symbolica. O pochodzeniu i znaczeniach najstarszych symboli heraldycznych w Polsce T. Panfila) oraz militarystyki (Wojskowość średniowiecznej Warmii oraz Chorągiew w komunikacji społecznej w Polsce piastowskiej i jagiellońskiej J. Ptaka).

     Katedra Nauk Pomocniczych Historii Nowożytnej i Najnowszej mieści się w Collegium  Humanistycznym KUL JP II, w sali CN 125 (tel. 081-445-40-25).

Opr. Henryk Wąsowicz
Autor: Dariusz Prucnal
Ostatnia aktualizacja: 22.01.2008, godz. 20:12 - Dariusz Prucnal