BAŻANT Phasianus colchicus (Linnaeus, 1758)
SYSTEMATYKA: Rząd-grzebiące (kuraki) Galliformes, rodzina-kurowate Phasianidae
WYGLĄD: Długość ciała samca ok. 70-90 cm, samicy 55-70 cm, rozpiętość skrzydeł 68-85 cm, masa ciała samca do 1,5 kg, samicy do 1 kg.
DYMORFIZM PŁCIOWY: Samce - najczęściej zielona głowa z metalicznym połyskiem i dwoma małymi czubkami, wokół oczu naga czerwona skóra, na szyi biała obroża o różnej szerokości*. Rdzawo złote plecy z fioletowym połyskiem, pióra zakończone jasno. Pstre barki z łuskowym rysunkiem, przód brązowoczarny z połyskiem, pióra szaro zakończone. Brzuch czarny. Ogon żółtobrunatny z czarnym pręgowaniem, znacznie wydłużony. Samica mniejsza, wierzch popielatorudy o nieregularnym, poprzecznym prążkowaniu, spód jaśniejszy, nieomal pozbawiony plam.
ŚRODOWISKO: Otwarte tereny o licznych krzewach, skraje pól i nadrzeczne zarośla.
DIETA: Zboża, nasiona, owoce, zielone części roślin, latem wzbogacony o duże ilości owadów, w tym stonkę ziemniaczaną oraz mrówki. Młode żywią się tylko owadami.
ROZRÓD: Zwykle jeden samiec ma kilka partnerek, rzadko tworzą się pary monogamiczne. Gniazdo budowane na ziemi, pod osłoną traw lub gałęzi. Płytki dołek wygrzebany przez samicę i wysłany skąpo materiałem roślinnym. Jeden lęg w roku. Samica wysiaduje ok. 8-12 jaj (wyjątkowo do 18)**przez 24 dni. W wyjątkowych sytuacjach (zniszczenie gniazda przez drapieżniki) kura niesie jaja po raz drugi, a czasem trzeci. Okres nieśności od połowy kwietnia do lipca.
AKTYWNOŚĆ: Gatunek zasadniczo osiadły (choć samce mogą koczować).
ROZMIESZCZENIE: Jest gatunkiem azjatyckim, występuje od Iranu po Mandżurię i północną część Półwyspu Indochińskiego. W Europie zamieszkuje pierwotnie deltę Wołgi, Kaukaz i Zakaukazie Introdukowany w całej Europie (na południu już w starożytności), Ameryce Północnej, Japonii, na Hawajach i w Nowej Zelandii.
LICZEBNOŚĆ: W Polsce dośc liczny w środkowo i południowo-zachodniej części kraju, zwłaszcza na urozmaiconych terenach rolniczych.
OCHRONA: Samiec łowny z okresem polowań: od 1 października do końca lutego. Samica wyłącznie na terenach ośrodków hodowli zwierzyny, gdzie prowadzi się wolierową hodowlę bażanta od 1 października do 31 stycznia.
UWAGI:
*Europejskie bażanty są mieszańcami, gdyż wprowadzono tu różne podgatunki, biała obroża jest charakterystyczna dla b. obrożnego (Ph. C. torquatus) i mongolskiego (Ph. c. mongolicus).
** W warunkach wolierowych jedna kura znosi do 60 jaj.
! U tego gatunku można dokładnie określić wiek samca, dzięki ostrogom służącym do walk z konkurentami. Od drugiego roku życia aż do śmierci przybywa im na ostrodze po jednym pierścieniu, więc ich liczba jest o jeden mniejsza niż liczba lat, którą przeżył ptak. Najstarszy znany bażant żył 27 lat. U większości innych gatunków ptaków, nie ma sposobu na tak dokładne ustalenie wieku osobnika.
GALERIA
