W chwili powstania Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego w ramach Wydziału Teologii utworzono Katedrę Patrologii, której pierwszym kierownikiem, do chwili przejścia na Uniwersytet Warszawski w 1929 roku, był ks. prof. Jan Czuj. Po wieloletniej przerwie, w roku 1984 Katedra Patrologii na Wydziale Teologii KUL otrzymała pierwszego po wojnie kierownika w osobie ks. dr. hab. Franciszka Drączkowskiego. W związku z rozwojem kadry naukowej w roku 1996 zdecydowano o podziale pierwotnej jednej Katedry Patrologii na dwie samodzielne jednostki: Katedrę Patrologii Greckiej, której kierownikiem został ks. prof. dr hab. Franciszek Drączkowski, oraz Katedrę Patrologii Łacińskiej, którą miał kierować dotychczasowy adiunkt Katedry Patrologii, ks. prof. dr hab. Jerzy Pałucki. W późniejszym okresie przy Katedrze Patrologii Greckiej zatrudnieni byli: ks. prof. dr hab. Mariusz Szram, ks. dr hab. Piotr Szczur, ks. dr hab. Marcin Wysocki. Podstawowym przedmiotem badań Katedry Patrologii Greckiej są, zgodnie z jej nazwą, pisma Ojców Kościoła języka greckiego. W ramach badań szczegółowych podejmowane są badania w zakresie eklezjologii Ojców Greckich, ich duchowości, kaznodziejstwa, aretologii. W ramach działalności Katedry prowadzone jest seminarium naukowe na którym magistranci i doktoranci zaznajamiają się z piśmiennictwem i teologią greckich Ojców Kościoła.

     Katedra Patrologii Łacińskiej została utworzona w 1997 roku i istnieje w Instytucie Historii Kościoła i Patrologii na Wydziale Teologii Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego Jana Pawła II. Przedmiotem badań naukowych i zajęć dydaktycznych prowadzonych w Katedrze jest teologia Ojców Kościoła Zachodniego; duchowość okresu patrystycznego (I-VII w.); społeczna nauka Kościoła w starożytności - o ukierunkowaniu pastoralnym. Kwestie szczegółowe podejmowane w aktualnych badaniach to: eklezjologia; Ojcowie Kościoła Zachodniego -  świadkami prymatu Piotra; chrystologia Ojców łacińskich złotego wieku patrystyki oraz formacja duchowa w chrześcijańskiej epistolografii łacińskiej IV i V wi

    Seminarium z teologii i literatury patrystycznej, prowadzone przez ks. prof. dra hab. Mariusza Szrama, odbywa się w Instytucie Historii Kościoła i Patrologii na Wydziale Teologii Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego Jana Pawła II od roku akad. 2002-2003. Katedra Teologii i Literatury Patrystycznej została utworzona w roku 2008. Przedmiot badań naukowych i zajęć dydaktycznych prowadzonych w Katedrze obejmuje następujące zagadnienia: teologia grecka i łacińska okresu patrystycznego (I-VII w.), ortodoksja i herezja w pierwotnym Kościele, egzegeza patrystyczna, język filozoficzno-teologiczny pisarzy wczesnochrześcijańskich, gatunki literackie w twórczości Ojców Kościoła, recepcja greckiej i łacińskiej literatury przedchrześcijańskiej w piśmiennictwie Ojców Kościoła, wpływ filozofii greckiej na myśl patrystyczną, metodologia badań patrystycznych. Kwestie szczegółowe podejmowane w aktualnych badaniach to: chrystologia i eschatologia Orygenesa, aleksandryjska egzegeza alegoryczna i jej oddziaływanie egzegezę zachodnią, patrystyczna teologia modlitwy, reakcja Ojców Kościoła na herezje, teologia ciała zmartwychwstałego w epoce patrystycznej, antropologia w ujęciu azjatyckiej i aleksandryjskiej tradycji patrystycznej, platonizm i filonizm w myśli wczesnochrześcijańskiej.

   W roku 2014 w wyniku działań konsolidacyjnych prowadzonych na KUL, z dotychczasowych trzech katedr patrystycznych (Katedry Patrologii Greckiej, Katedry Patrologii Łacińskiej i Katedry Teologii i Literatury Patrystycznej) powstała jedna Katedra Patrologii Greckiej i Łacińskiej. Celem podejmowanych w niej badań naukowych jest szczegółowe przedstawienie duchowego ukierunkowania teologii i egzegezy biblijnej Ojców Kościoła greckiego i zachodniego; zbadanie, jakie aspekty znaczeniowe przybiera pojęcie „duch” w pismach patrystycznych; a także ukazanie konkretnych duchowych interpretacji ważnych kwestii dogmatycznych, moralnych, ascetycznych, społecznych oraz ich egzegetycznego uwarunkowania związanego często z alegorycznym objaśnianiem różnych szczegółów tekstu biblijnego. Dokładnej analizie poddawane są wybrane zagadnienia szczegółowe: heterodoksyjne tło duchowości wczesnochrześcijańskiej na podstawie traktatów dogmatycznych i katalogów herezji (głównie autorstwa Epifaniusza z Salaminy, Filastriusza z Brescii, Teodoreta z Cyru, Augustyna, Jana Damasceńskiego); teologia nadziei w łacińskiej epistolografii IV-V w. (szczególnie listy Hieronima, Paulina z Noli, Ambrożego i Augustyna); duchowy sens interpretowanych alegorycznie nazw geograficznych występujących w tekstach biblijnych na podstawie pism egzegetycznych, zwłaszcza pochodzących ze środowiska aleksandryjskiego (komentarze biblijne i homilie Orygenesa, Dydyma Ślepego, Cyryla Aleksandryjskiego); różne aspekty teologii modlitwy w epoce patrystycznej (wpływ myśli wschodniej na zachodnią).

Autor: Marcin Wysocki
Ostatnia aktualizacja: 02.12.2016, godz. 19:15 - Marcin Wysocki