<<Jeż<< KRET EUROPEJSKI Talpa europaea (Linnaeus, 1758) >>Zębiełek białawy>>
SYSTEMATYKA: rząd - owadożerne Insectivora, rodzina - kretowate Talpidae.
WYGLĄD: masa ciała 65 - 130 gramów, długość głowy i tułowia 11 - 17 cm, ogona 2 - 3,6 cm. Ciało ma walcowaty, cylindryczny kształt. Szyja niewidoczna ze względu na rozbudowę kośćca i mięśni kończyn przednich. Obojczyk zrośnięty z łopatką. Przednie stopy rozrośnięte w kształcie łopat, palce zakończone grubymi pazurami. Tylne łapy drobne. Oczy bardzo małe. Uszy ukryte w sierści, brak małżowin usznych. Czaszka silnie wydłużona w części twarzowej. Zębów 44. Wzór zębowy 3 1 4 3. Futro aksamitnie czarne. Włosy ustawione pod kątem prostym do skóry.
DYMORFIZM PŁCIOWY: brak wyrażnych różnic w wyglądzie samca i samicy. Płeć można rozróżnic po narządach rozrodczych. Samice są zwykle mniejsze i lżejsze niż samce.
TRYB ŻYCIA: żyje pod ziemią w systemie tuneli o długości kilkudziesięciu metrów (czasem ponad 100 m). Średnica tunelu ok. 5 cm. Ze względu na duże zapotrzebowanie pokarmowe aktywny przez całą dobę z 3-4 godzinnymi przerwami na sen. Podczas aktywności penetruje tunele w poszukiwaniu pokarmu lub kopie nowe tunele. Ziemię, którą nie jest w stanie ubić w ściany tuneli, wyrzuca na powierzchnię w postaci charakterystycznych kopców. Nie zapada w sen zimowy, lecz przenosi się w głębsze, niezamarznięte warstwy ziemi.
DIETA: bezkręgowce glebowe, głównie dżdżownice ze względu na pospolitość występowania. Rzadziej drobne kręgowce, które dostały się do tuneli. Dobowe zapotrzebowanie pokarmowe kreta jest równe ok. połowie jego masy.
ROZRÓD: ruja trwa od marca do maja. Ciąża trwa 3-4 tygodnie. Samica rodzi zwykle raz, rzadziej 2 razy w roku po 2-7 młodych. Karmienie młodych trwa ok. 33 dni. Po usyskaniu samodzielności młode są przez samicę zmuszane do migracji. Dojrzałość płciową uzyskują po przezimowaniu.
ŚRODOWISKO: wszędzie, gdzie jest dostatecznie gruba warstwa gleby do założenia systemu tuneli np. łąki, pastwiska, lasy liściaste i mieszane, pola uprawne, ogrody, sady, zieleń miejska. W górach do 1600 m n.p.m..
ROZMIESZCZENIE: pospolity w całej Polsce za wyjątkiem terenów o glebach piaszczystych, bagiennych i kamienistych. W dogodnych siedliskach osiąga zagęszczenie do 16 osobników/hektar.
OCHRONA: objęty częściową ochroną gatunkową z wyłączeniem ogrodów, szkółek, lotnisk, ziemnych konstrukcji hydrotechnicznych i obiektów sportowych, wymieniany na czerwonej liście IUCN - kategoria zagrożenia LC.
UWAGI: wśród kretów, podobnie jak u innych ssaków, zdarzają się okazy albinotyczne o jasno beżowym kolorze futra (patrz galeria).
GALERIA
