Społeczeństwo i Rodzina

 

Nr 26 (1/2011) | styczeń – luty – marzec 

 

 

Przedmowa/Foreword

(ks. Roman B. Sieroń)

 

 

ARTYKUŁY/ARTICLES

 

 

ks. Kazimierz Bełch

 

Globalne dobro wspólne w świetle nauki społecznej Kościoła

The Global Common Good in the Light of Church’s Social Teaching

 

Autor najpierw ukazuje historyczny rozwój idei dobra wspólnego, odwołując się do przemyśleń uczonych katolickich oraz do nauczania Soboru Watykańskiego II i papieży, co pozwoliło na rozróżnienie dwóch rodzajów dobra wspólnego: instrumentalnego i substancjalnego. Następnie w związku z procesem globalizacji uzasadnia potrzebę troski o globalne dobro wspólne. Globalizacja będzie sprzyjać rozwojowi tej troski, jeśli odpowiednio pokieruje się procesem jej rozwoju. Do szczegółowych zadań w trosce o uporządkowanie globalizacji należy: rozwój społeczności światowej, ustanowienie światowego zarządzania, reforma i rozwój Organizacji Narodów Zjednoczonych i innych ponadnarodowych instytucji, ograniczenie suwerenności państw, upowszechnienie systemu demokratycznego.

 

The author presents at first historical development of common good idea, recalling thoughts of catholic scientists, Second Vatican Council and popes teaching – which has enabled to distinct two kinds of common good: instrumental and substantialist. Furthermore, presenting the globalization process, he justifies the necessity of a concern for global common good. Globalization will support the concern if the process of its development is property directed. To obtain the globalization orderliness, some detailed tasks such as world community development, establishing of world management, reform and development of United Nations Organization and other supranational institutions, states sovereignty restraints, dissemination of democratic system should be fulfilled.

 

 

ks. Andrzej Gretkowski, Marcin Berliński

 

Dziecko i niepełnosprawność w zarysie międzynarodowego prawa

Child and Disability in the Outline of International Law

 

Artykuł przedstawia w zarysie rozwój koncepcji ochrony praw dziecka i osób niepełnosprawnych w systemie prawa międzynarodowego. Począwszy od XX wieku, autorzy starają się przedstawić koncepcje rozwoju tych praw w działalności wybranych organizacji międzynarodowych i wydanych przez nie dokumentach. W artykule przedstawiona została działalność takich organizacji jak ONZ, Rada Europy, Unia Europejska, UNESCO, UNICEF, WHO czy ILO. Do dokumentów, analizowanych w artykule należą: Genewska Deklaracja Praw Dziecka z 1924 roku, Powszechna Deklaracja Praw Człowieka, Deklaracja Praw Dziecka z 1959 roku, Europejska Karta Społeczna, Deklaracja Osób Opóźnionych Umysłowo, Konwencja o Prawach Dziecka oraz Konwencja Praw Osób Niepełnosprawnych.

 

The article outlines the development of the concept of child and disabled person in the system of international law. Starting from the twentieth century, the authors try to present the development of those laws, in the activities of selected international organizations and in the documents that were issued by them. The article presents the activities of such organizations as the UN, Council of Europe, European Union, UNESCO, UNICEF, WHO and ILO. The authors try to analyze the documents that were issued by those organizations such as: Geneva Declaration of the Rights of the Child issued in 1924, Universal Declaration of Human Rights, Declaration of the Rights of the Child issued in 1959, European Social Charter, Declaration on the Rights of Mentally Retarded Persons, Convention on the Rights of the Child and Convention on the Rights of  Persons with Disabilities.

 

 

Juan Araos Úzqueda

 

Obrona Sokratesa, Kriton, Fedon: akta sądowe

Apology of Socrates, Crito, Phaedo: Court Records

 

Tekst artykułu dotyczy procesu jaki Meletos, Anytos i Likon, wytoczyli przeciwko Sokratesowi wiosną 399 roku przed Chr. Obrona, wyrok, pobyt w więzieniu oraz śmierć Sokratesa, ukazują znamienite filozoficzne powołanie i stają się pochwałą filozofii. Duch moralny i religijny niektórych głęboko ugruntowanych przekonań Sokratesowych wobec posługi filozofa, troska o duszę i poszanowanie praw, jawi się, według autora, jako zasadnicza oś całej tej sprawy. Wobec Ateńczyków, którzy go oskarżają w sądzie i z przyjaciółmi w więzieniu, Sokrates rozmyśla i dialoguje, to znaczy filozofuje w taki sposób, iż poświadcza słowem i czynem swoje przekonania, udoskonala je swoją śmiercią, a one stają się coraz większe i uczą nas, aż do dziś.

 

The article refers to the trial which was brought by Meletus, Anytus and Lycon against Socrates in the Autumn of 399 before Christ. The defense, verdict, stay in prison and death of Socrates show his characteristic philosophical vocation and become the praise of philosophy. Moral and religious spirit of some deeply established beliefs of Socrates towards the service of a philosopher, concern for one’s soul and respect for the laws, appears, according to the author, as a fundamental pivot of the whole matter. Socrates muses and conducts dialogues with Athenians who accuse him in court and with friends in prison, i.e., he philosophizes in such way that proves his beliefs by his word and deed as well as improves them by his death. These beliefs grow bigger and bigger, and teach us up till now.

 

 

 

Beata Szluz

 

W kierunku profesjonalizacji pracy socjalnej z osobami bezdomnymi

Towards Professionalization of Social Work with Homeless People

 

Homelessness is not connected only with poverty, but also with mentality, negative self perception, perception of others and the reality surrounding the human being. The collective of homeless is not homogeneous. They are a specific social category. These are people who have become for example victims of such personal problems or conflicts in the family. Some homeless exist in very bad conditions. These people give rise to fear, distrust and disgust among the society. Social work with homelessness is extremely difficult and complicated. The subject of this article is an aspect of professionalization of social work with these people.

 

Bezdomność nie jest związana tylko z ubóstwem, lecz także z mentalnością, negatywnym postrzeganiem samego siebie, innych i otaczającej człowieka rzeczywistości. Zbiorowość bezdomnych nie jest jednorodna. Są oni specyficzną kategorią społeczną. Są to ludzie, którzy stali się ofiarami problemów osobistych i konfliktów w rodzinie. Niektórzy bezdomni funkcjonują w bardzo złych warunkach. Wywołują strach, nieufność i awersję wśród społeczeństwa. Praca socjalna z bezdomnymi jest niezwykle trudna i skomplikowana. Przedmiotem niniejszego artykułu jest aspekt profesjonalizacji pracy socjalnej z tymi osobami.

 

 

Anna Romanowska-Tołłoczko

 

Rodzina w percepcji młodzieży akademickiej

University Students’ Perception of Family

 

Wśród czynników wywierających wpływ na życie wewnętrzne rodziny, za kluczowe uznaje się poczucie satysfakcji z małżeństwa oraz posiadanie elementarnej wiedzy na temat prawidłowości funkcjonowania rodziny. Celem podjętych badań było poznanie opinii studentów o rodzinach, z jakich pochodzą oraz ich oczekiwań dotyczących małżeństwa i rodziny, którą w przyszłości założą. Sondaż przeprowadzono wśród 420 studentów  trzech wrocławskich uczelni. Na podstawie uzyskanych wyników stwierdzono, że oprócz doświadczeń wyniesionych z domu, młodzi ludzie niewiele wiedzą o małżeństwie, rodzinie, wychowywaniu dzieci i co niepokojące, nie widzą potrzeby zdobywania wiedzy na ten temat. Ich postawę można też określić jako bardziej nastawioną na branie niż dawanie, co świadczy o braku świadomości istnienia mechanizmu przyczynowości cyrkularnej, a tym samym o niewielkiej dojrzałości do bycia w związku.

 

The main factors affecting the inner life of a family include the sense of satisfaction in marriage as well as the possession of rudimentary knowledge about the functioning of a family.  The aim of the undertaken research was to collect the university students’ opinions about the families they come from and their expectations towards marriage and a family they would like to have in the future.  The results obtained on the basis of a survey distributed among 420 students of three universities in Wrocław indicate that apart from the experiences of their own family home, the subjects have very little knowledge concerning marriage, family or child upbringing. What is even more worrying, they do not express any need to heighten their awareness in this area. They appear to be oriented to receiving rather than giving, which suggests that they are not aware of circular causation mechanism; hence their emotional maturity to be in a relationship is rather low.

 

 

ks. Roman Janiec

 

Wychowanie w rodzinie do „cywilizacji miłości i życia”

Family Upbringing towards the ‘Civilization of Love and Life’

 

Rodzina stanowi podstawową instytucje wychowawcza. Wychowanie dokonuje się w rodzinie na kilku płaszczyznach, które układają się w całość. Jan Paweł II podkreślał bardzo często potrzebę wychowania młodego człowieka do „cywilizacji miłości i życia”. Najbardziej odpowiednim do tego miejscem jest rodzina – autor miał na celu ukazanie tej właśnie prawdy. Artykuł został podzielony na dwie zasadnicze części. W pierwszej części rodzina została przedstawiona jako środowisko wychowujące do miłości, w drugiej natomiast została podkreślona rola rodziny w promowaniu „cywilizacji życia”. Autor artykułu powołuje się głównie na nauczanie Jana Pawła II oraz na takich znawców problematyki rodzinnej jak A. Sarmiento, J. Mariański, F. Adamski.

 

Family constitutes a base upbringing institution. Upbringing proceeds in family on a few spheres, which place themselves in one wholeness. Jan Paul II accentuated very often the need of upbringing young human being to ‘civilization of love and  life”. The most adequate a place for this is family – the author was aimed to point out this just truth. The article was divided onto two essential parts. In first one family was introduced as an upbringing  environment for love, in the second one – the role of family in promotion “civilization of life” was emphasized. The author of this articles uses from Jan Paul II’ teaching as well as from such known scientists from this sphere like A. Sarmiento,  J. Mariański and  F. Adamski.

 

 

Jadwiga Daszykowska

 

Praca socjalna wobec problemu starzenia się społeczeństwa

Social Work towards the Problem of Ageing Society

 

W obliczu zbliżającej się nieuchronnie śmierci oraz wobec charakterystycznych zmian dla wieku podeszłego wpływających na jakość codziennego życia, starzy ludzie stają przed koniecznością pokonywania wielu problemów. Praca socjalna poprzez szereg systemowych działań może skutecznie niwelować społeczną marginalizację tych osób, przywracać i wzmacniać poczucie sensu życia i zapewnić wysoką jego jakość nie tylko w wymiarze materialnym, ale przede wszystkim subiektywnym, psychicznym.

 

In the face of inevitably oncoming death and characteristic changes typical of elderly people, which have a strong impact on the quality of everyday life, old people encounter numerous problems to overcome. Social work by means of various system activities may effectively diminish social marginalization of such people, help to regain and strengthen their sense of life and grant its high quality not only in materialistic dimension but above all in subjective and psychical ones.

 

 

Dorota Kołodziej

 

Troska o dziecko w zadaniach pracownika socjalnego

Concern for Child among the Social Worker’s Task

 

Pierwszym i najważniejszym środowiskiem życia i rozwoju człowieka jest rodzina. W obecnych czasach rodziny przeżywają wiele problemów, co nierzadko skutkuje zachwianiem stabilizacji jej członków oraz wymaga wsparcia tych rodzin przez pracownika socjalnego. Szczególnie trudne są sytuacje związane z niewydolnością opiekuńczą. Pomoc, przy wsparciu dostępnych instytucji, skupia się wówczas na wzmocnieniu i wykorzystaniu możliwości rodziny, celem jej reintegracji i podjęcia na nowo funkcji opiekuńczych oraz zatrzymania dzieci w rodzinie. Najważniejszą kwestią w odniesieniu do samych dzieci i młodzieży, jest zapewnienie bezpieczeństwa. Działania pomocowe są proporcjonalne do stopnia zagrożenia tego bezpieczeństwa. Wobec osób z tej kategorii wiekowej stosowana jest różnorodna pomoc pracownika socjalnego – od wsparcia w rozwiązywaniu codziennych problemów, poprzez kierowanie do instytucji wspomagających typu świetlica, czy klub młodzieżowy oraz inne, aż po umieszczenie dziecka w placówce opiekuńczo-wychowawczej, co niekiedy bywa sytuacją konieczną.

 

Family is the first and the most important environment in human’s life. Nowadays, families experience lots of problems what very often can dent the stabilization of whole family. In the result these families need social worker’s support. Situations of families which are involved in care insufficiency are especially hard. In such a case, the most important is to make use of family’s possibilities with assistance of available institutions. The aim of it is to integrate family again, give it chance to take up caring functions and to keep children in family. As far as children and youth are concerned, the most important issue is to give security. That is why kind of adminicle depends on a degree of danger. Young people need different kinds of social worker’s support. First of all, they need help in solving various problems in everyday live by leveling them to supporting institutions such as a day-room or a youth club. There is also a worse-case help meaning placing a child in protective and educative establishments.

 

 

Mieczysław Kras, starosta tarnowski

 

List do czytelników kwartalnika „Społeczeństwo i Rodzina”

Letter to the Readers of the QuarterlySpołeczeństwo i Rodzina

 

 

Edmund Juśko

 

Samorząd lokalny kreatorem wartości głoszonych w wychowaniu przez Jana Pawła II

Local Government as a Creator of Values Promoted in Education by John Paul II

 

 

BIOGRAFIE/BIOGRAPHIES

 

 

Jan T. Mróz

 

Arcybiskup prof. Józef Życiński (1948-2011) – między fides a ratio

Archbishop Prof. Józef Życiński (1948-2011): Between Fides and Ratio

 

 

RECENZJE/REVIEWS

 

 

Beata Janeczko

 

Pomoc społeczna wobec wyzwań współczesności (rec. Anna Zawada [red.], Wybrane zagadnienia pomocy społecznej i opieki w Polsce w okresie ponowoczesności, Wydawnictwo Impuls, Kraków 2010, stron: 136)

Social Assistance towards the Contemporary Challenges (review of Anna Zawada [Ed.], Wybrane zagadnienia pomocy społecznej i opieki w Polsce w okresie ponowoczesności, Wydawnictwo Impuls, Kraków 2010, pages: 136)

 

 

Marek Ziemba

 

Ryzyko zmiany społeczeństwa polskiego (rec. Daniel Markowski, Ryzyko zmiany. Struktury w kształtującym się społeczeństwie obywatelskim, Wydawnictwo Uniwersytetu Rzeszowskiego, Rzeszów 2009, stron: 238)

Risk of a Change in Polish Society (review of Daniel Markowski, Ryzykozmiany. Struktury w kształtującym się społeczeństwie obywatelskim, Wydawnictwo Uniwersytetu Rzeszowskiego, Rzeszów 2009, pages: 238)

 

 

SPRAWOZDANIA I KOMUNIKATY/REPORTS AND ANNOUNCEMENTS

 

 

Piotr T. Nowakowski

 

W kwartecie o czytelnictwie

In a Quartet about Reading

 

 

Mirosław Rewera

 

Co dzieje się ze społeczeństwem?

What Is Happening with the Society?

 

 

Planowane konferencje/Planned Conferences

 

 

NOTY O AUTORACH/NOTES ABOUT THE AUTHORS

 

 

CONTENTS

 

 

Deklaracja o wersji pierwotnej

 

Autor: Mirosław Rewera
Ostatnia aktualizacja: 14.10.2015, godz. 20:20 - Mirosław Rewera