Społeczeństwo i Rodzina

 

Nr 35 (2/2013) | kwiecień – maj – czerwiec

 

 

Przedmowa/Foreword

 (ks. Roman B. Sieroń)

 

 

ARTYKUŁY/ARTICLES

 

 

Mariusz Jędrzejko

 

Młodzi ludzie w świecie wielowymiarowego ryzyka: ujęcie socjopedagogiczne

Young People in the World of Multidimensional Risk: A Socioeducational Approach

 

Autor analizuje rozwój zachowań ryzykownych i patologii społecznych wśród młodzieży. Wskazuje na ich źródła oraz nowe uwarunkowania związane ze zmianą społeczną w Polsce. W artykule pokazano źródła tych problemów oraz ich konsekwencje w wymiarze indywidualnym, społecznym i ekonomicznym.

Słowa klucze: młodzież – uzależnienia – zachowania ryzykowne – profilaktyka

 

The author analyzes the development of risky behaviour and social pathology among young people. Indicates the source and new requirements related to social change in Poland. The article shows the sources of these problems and their impact on personal and individual, social and economic.

Key words: youth – substance abuse – risky behaviour – prevention

 

 

Wioletta Tuszyńska-Bogucka, Małgorzata Chwiejczak, Jacek Bogucki

 

Czy istnieje „syndrom rozwodowy” u młodych dorosłych z rodzin rozwiedzionych? Badania intymności, asertywności i potrzeby aprobaty społecznej u dorosłych dzieci rozwiedzionych rodziców

Do Young Adults from Divorced Families Suffer from the “Syndrome of Divorce”? Study on Intimacy, Assertiveness and the Need for Social Approval among Adult Children of Divorced Parents

 

W celu weryfikacji hipotezy, dotyczącej związku pomiędzy rozwodem rodziców a umiejętnościami ważnymi z punktu widzenia funkcjonowania związków interpersonalnych młodych dorosłych, podjęto badania za pomocą Skali A w Kwestionariuszu Kompetencji Społecznych, Kwestionariusza Aprobaty Społecznej oraz Dyferencjału do Badania Bliskości w Związku w 30 osobowych grupach młodych dorosłych, wywodzących się z rodzin rozwiedzionych oraz pełnych.Wyniki wskazują, że badanych grup nie różnicuje poziom badanych cech i kompetencji. Wydaje się jednak, iż syndrom ten zasługuje na dogłębne badania za względu na możliwość istnienia wielu zmiennych pośredniczących w powstawaniu zjawiska DDRR, powiązanych z sytuacją rozwodową.

Słowa klucze: syndrom rozwodowy – dorosłe dzieci rozwiedzionych rodziców – intymność – asertywność – potrzeba aprobaty społecznej

 

In order to verify the hypothesis concerning the relationship between parental divorce and set of skills, important for interpersonal relationships of young adults, studies were undertaken using the scale A in the Social Competence Questionnaire, Questionnaire for Social Approval and Differential for the Study of Intimacy in a relationship in 30 groups of young adults, coming from complete and divorced families. The results indicate that the study groups did not differentiate the level of the studied traits, and competence. However, it appears that this syndrome deserves a thorough examination of the possibility of the existence of several intermediate variables in the phenomenon of DDRR, related to the situation of divorce.

Key words: syndrome of divorce adult children of divorced parents intimacy assertiveness – need for social approval

 

 

Marek Ziemba

 

Historia życia na fotografii: źródła wizualne w metodzie biograficznej. Możliwości i ograniczenia

The History of Life in a Photograph: Visual Sources in the BiographicalMethod. Potentialityand Limitations

 

Artykuł przedstawia zagadnienie możliwości wykorzystania fotografii jako źródła informacji w metodzie biograficznej. Wyjaśniono termin „historia życia”, dawne i współczesne rozumienie metody biograficznej, przedstawiono jak socjolog może wykorzystywać źródła wizualne – ich możliwości i ograniczenia w metodzie biograficznej. Ponadto przedstawiono praktyczne przykłady zdjęć, które mogą pomóc badaczowi w rekonstrukcji „historii życia” w odniesieniu do jednostki ludzkiej i grupy społecznej, zarysowano także socjologiczną perspektywę analizy zdjęć wykonanych na cmentarzu.

Słowa klucze: fotografia – metoda biograficzna – metoda wizualna – metodologia badań społecznych

 

The paper presents the issue of the possibility of using photography as a source of information in a biographical method. There have been explained the terms “history of life”, historical and contemporary understanding of the biographical method. In the paper herein it has been shown how a sociologist can use visual sources – their possibilities and limitations of the biographical method. Furthermore, practical examples of photos have been presented that can help the researcher to reconstruct the “history of life” in relation to the human and social group. There has also been outlined the sociological perspective of analysis of the photos taken at the cemetery.

Key words: photography – biographical method – visual method – social research methodology

 

 

Alina Kałużna-Wielobób, Janusz Krzysztof Wielobób

 

Międzypokoleniowa transmisja konfliktów w rodzinie

Transmission of Family Conflicts

 

W artykule dokonano przeglądu wyników badań, które pokazują, jakie czynniki związane z konfliktami w rodzinie podlegają transmisji międzypokoleniowej. Wskazano również kierunki działań, które mogłyby niwelować negatywne skutki przekazu dysfunkcjonalnych form konfliktów rodzinnych. Na podstawie literatury przeanalizowano, czym się różnią konflikty funkcjonalne i dysfunkcjonalne. Przeanalizowano wyniki badań wskazujące na czynniki istotne dla międzypokoleniowej transmisji dysfunkcjonalnych form konfliktów. Czynnikami pośredniczącymi w transmisji negatywnych form konfliktu okazały się: dysfunkcja w zakresie regulacji emocji (u rodziców) oraz przywiązanie lękowe i unikające (u dziecka). Czynnikami pośredniczącymi w przekazywaniu agresji i przemocy w rodzinie okazały się między innymi pozabezpieczane formy przywiązania (u dziecka), niski poziom ciepła/serdeczności w rodzinie oraz napięcia i problemy emocjonalne rodziców, którymi obciążają dziecko.

Słowa klucze: transmisja międzypokoleniowa – konflikt – rodzina – badania

 

The article is a review which was made of literature presenting empirical research results, which shows what kind of factors connected with family conflicts are subjects of intergenerational transmission. Some suggestion was made how to eliminate the transmission effects of dysfunctional forms of conflict. Differences between functional and dysfunctional conflicts were analyzed on the base of literature. Empirical research results showing factors important for intergenerational transmission of conflicts were also analyzed. Mediators in negative forms of conflicts transmission turned out parental emotion dysregulation and children unsecure attachment. When aggression and violence transmission are analyzed, mediators are: unsecure forms of attachment, low family warmth and burdening children with emotional problems of the parents.

Key words: intergenerational transmission conflict family – research

 

 

Kinga Kaleta, Justyna Mróz

 

Struktura relacji w rodzinie pochodzenia a poczucie wsparcia i osamotnienia

The Structure of Relations in the Family of Origin and the Sense of Support and Loneliness

 

Celem prezentowanych badań było ustalenie związku pomiędzy strukturą relacji wewnątrzrodzinnych w ujęciu Modelu Kołowego Davida Olsona a spostrzeganym wsparciem społecznym od rodziny oraz przeżywanym poczuciem osamotnienia. Badaniami objęto 133 osoby dorosłe – 114 kobiet i 19 mężczyzn, w wieku od 21 do 52 lat. Zastosowano skalę FACES–IV D. Olsona w polskiej adaptacji A. Margasińskiego pod nazwą Skale Oceny Rodziny, Skalę Wsparcia Społecznego K. Kmiecik-Baran oraz Skalę Samotności UCLA D. Russella, L A. Peplau i C.E. Cutrona w adaptacji J. Rembowskiego. Rezultaty wskazują, że relacje wewnątrzrodzinne istotnie wiążą się z odczuwanym od rodziny wsparciem informacyjnym, materialnym, wartościującym i emocjonalnym oraz z poczuciem osamotnienia w wymiarze emocjonalnym i społecznym. Ponadto rodzina zrównoważona dostarcza swoim członkom silniejszego wsparcia oraz skuteczniej chroni ich przed poczuciem osamotnienia niż pozostałe typy systemów rodzinnych.

Słowa klucze: relacje wewnątrzrodzinne – rodzina pochodzenia – poczucie wsparcia – poczucie osamotnienia

 

The aim of the study was to establish the relationship between the structure of family relations according to Circumplex Model by David Olson and a sense of support and a feeling of loneliness. The study involved 133 adults – 114 women and 19 men, aged from 21 to 52 years. FACES–IV by D. Olson adapted by A. Margasiński as The Family Assessment Scales, Social Support Scale by K. Kmiecik-Baran, UCLA Loneliness Scale by D. Russell, L.A. Peplau and C.E. Cutrona in the adaptation of J. Rembowski were used. The results indicate that family relationships are significantly associated with perceived informational, material, evaluative and emotional support from family and with a sense of loneliness in the emotional and social dimensions. Furthermore the most balanced family provides its members with stronger support and protects them from a feeling of loneliness than other types of family systems.

Key words: family relations – family of origin – sense of support – feeling of loneliness

 

 

Żaneta Stelter

 

Znaczenie dziecka niepełnosprawnego intelektualnie dla systemu rodzinnego

The Significance of a Child with Intellectual Disabilities to Family System

 

Współcześnie patrzymy na rodzinę jako kontekst rozwoju poszczególnych jej członków. Relacje, które istnieją pomiędzy członkami rodziny, są fundamentem właściwego rozwoju każdego człowieka i mają charakter wartościujący dla funkcjonowania jednostki. Prawidłowe stosunki rodzinne nabierają szczególnego znaczenia w przypadku rodzin zmagających się z kryzysem niepełnosprawności intelektualnej dziecka. W artykule przedstawiono wyniki badań, dotyczących systemu rodzinnego, którego elementem jest dziecko niesprawne intelektualnie. Podjęto próbę ustalenia, jaka jest struktura badanych rodzin oraz starano się pokazać, w jaki sposób istniejące podsystemy warunkują wzajemne relacje pomiędzy poszczególnymi osobami.

Słowa klucze: rodzina – system rodzinny – dziecko niepełnosprawne intelektualnie – relacje

 

Nowadays we look at the family as the context of development of its members.The relationships that exist between family members are the base of proper development of every man and they have evaluative nature for the functioning of individual. The proper family relationships take importance in case of families struggling with crisis of mental handicapped child. In the article there are presented the results of the research of family system with handicapped child as well as the analysis of a weak and a strong points of this system. It is shown the structure of studied families and the way in which the existing subsystems determine the interaction between individuals.

Key words: family – family system – child with intellectual disabilities – relations

 

 

Agnieszka Regulska

 

Miłość oblubieńcza jako podstawa wspólnoty małżeńskiej (tekst w języku angielskim)

Nuptial Love as a Base of Marital Community

 

Prawdziwa wspólnota małżeńska opiera się na bezinteresownym wzajemnym darze, który małżonkowie dają z siebie. Z faktu osobowego charakteru człowieka wynika możliwość darowania siebie. Miłość jest zasadą i mocą wspólnoty małżeńskiej, umożliwia całkowite oddanie się drugiej osobie. Przez oddawanie siebie w miłości innej osobie rozwija się szczególna forma miłości określana jako miłość oblubieńcza. Bezinteresowny dar z siebie posiada specjalne znaczenie w małżeństwie, stoi przy jego podstawach, nadając miłości szczególny wymiar. Miłość oblubieńcza uznaje osobę za wielowymiarowe dobro.

Słowa klucze: miłość oblubieńcza – wspólnota małżeńska – osoba – nierozerwalność małżeństwa

 

True marital community is based on disinterested mutual gift which the spouses give of themselves. The capability of self-giving comes from the fact of the man’s personal character. Love is a principle and a legal validity of marital community, enables the total return oneself for second person. By giving oneself back in love to other person a special form of love is developing, with which we are defining as nuptial love. The unselfish gift from itself is gaining the special significance in the marriage, is standing at his bases, carrying loves into not a particular dimension. Nuptial love accepting the person as the multidimensional good.

Key words: nuptial love – marital community – person – indissolubility of marriage

 

 

BIOGRAFIE/BIOGRAPHIES

 

 

Mateusz Szast

 

„The Man of Songs”: życie i twórczość Bronisława Malinowskiego – prekursora antropologii funkcjonalnej

“The Man of Songs”: Life and Work of Bronislaw Malinowski – The Forefather of Functional Anthropology

 

 

RECENZJE/REVIEWS

 

 

ks. Paweł Prüfer

 

Poważnie, przekornie i odpowiedzialnie, z polityką w tle, z polityką nie byle jaką (rec. Jarosław Macała, Między polityką idei a polityką interesu. Życie polityczne II RP w myśli środowisk katolickich, Wydawnictwo Adam Marszałek, Toruń 2012, stron: 237)

Seriously, Teasingly and Responsibly, with Politics in the Background, No Mean Politics (review of Jarosław Macała, Między polityką idei a polityką interesu. Życie polityczne II RP w myśli środowisk katolickich, Wydawnictwo Adam Marszałek, Toruń 2012, pages: 237)

 

 

SPRAWOZDANIA I KOMUNIKATY/REPORTS AND ANNOUNCEMENTS

 

 

Magdalena Fatyga

 

Warsztaty dogoterapii na WZNoS KUL w Stalowej Woli

Kynotherapy Workshops at the Off-Campus Faculty of KUL in Stalowa Wola

 

 

ks. Roman B. Sieroń

 

Rodzina polską racją stanu: pierwszy Kongres Polskiej Rodziny w Warszawie

Family as Polish Raison d’État: The First Congress of Polish Family in Warsaw

 

 

Mirosław Rewera

 

W Kownie i Rydze o profilaktycznych i etycznych aspektach uzależnień

In Kaunas and Riga about Preventive and Ethical Aspects of Addictions

 

 

Planowane konferencje/Planned Conferences

 

 

NOTY O AUTORACH/NOTES ABOUT THE AUTHORS

 

 

CONTENTS

 

 

Deklaracja o wersji pierwotnej

 

 

Autor: Mirosław Rewera
Ostatnia aktualizacja: 14.10.2015, godz. 14:41 - Mirosław Rewera