Andrezj Paluchowski

17 września 2017 r. odszedł do Pana Andrzej Paluchowski, dyrektor Biblioteki Uniwersyteckiej KUL w latach 1976-1997, bibliofil, erudyta, znawca twórczości Mickiewicza, człowiek niezwykłej życzliwości. Miał 84 lata.

 

Andrzej Paluchowski (1933-2017) pochodził z Częstochowy, studia polonistyczne na KUL rozpoczął w 1951 r. Wybór uniwersytetu katolickiego był świadomą decyzją studiowania na jedynej wolnej od marksistowskiej indoktrynacji uczelni Polsce. Studia ukończył z wyróżnieniem, a podstawą egzaminu magisterskiego była świetna praca napisana na seminarium prof. Czesława Zgorzelskiego pt. O obrazowaniu w „Panu Tadeuszu". W 1957 r. rozpoczął pracę na KUL jako nauczyciel akademicki. Jego wykłady i ćwiczenia były bardzo wysokie oceniane przez studentów. W 1966 r. rozpoczął pracę w Bibliotece Uniwersyteckiej. W latach 1972-1976 pełnił funkcję jej wicedyrektora, a następnie do końca roku 1997 - dyrektora.

 

W czasie 21 lat jego dyrekcji liczba jednostek bibliotecznych wzrosła dwukrotnie, znacznie powiększone zostały zasoby biblioteki w zakresie wydawnictw w językach zachodnich. Także liczba tytułów czasopism zagranicznych wpływających do Biblioteki KUL podwoiła się z 1700 do 3391. Dyr. Paluchowski znacznie rozwinął kontakty z innymi bibliotekami w Polsce i za granicą. Organizował cykl spotkań z wybitnymi bibliotekarzami, bibliofilami i bibliografami polskimi. Nawiązał bliską współpracę z Biblioteką Polską w Londynie i Biblioteką Watykańską.

 

Wykorzystując legalne i nielegalne drogi komunikacji, głównie dzięki ofiarności Polaków przebywających na obczyźnie, stworzył jeden z najpełniejszych zbiorów emigracyjnych druków zwartych i czasopism po drugiej wojnie światowej. Wyszukiwał i gromadził wydawnictwa tzw. „drugiego obiegu" powstałe w latach 1976-1990, dzięki czemu Biblioteka KUL posiada jeden z największych zbiorów wydawnictw podziemnych w Polsce. Trzeba pamiętać, że zbiory te powstały w czasie, gdy samo ich gromadzenie groziło represjami.

 

Działalność Andrzeja Paluchowskiego została doceniona i nagrodzona prestiżowymi odznaczeniami, m.in. na wniosek Jana Nowaka-Jeziorańskiego w roku 1990 otrzymał prestiżowe wyróżnienie Polculfoundation: dyplom „Za udział w rozwoju niezależnej kultury polskiej". W 2008 r. otrzymał Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski „za wybitne zasługi w działalności na rzecz przemian demokratycznych w Polsce, za osiągnięcia w podejmowanej z pożytkiem dla kraju pracy zawodowej i społecznej".

 

Był niezwykle ceniony przez współpracowników – wszystkich, bez względu na zajmowane stanowiska, darzył szacunkiem i uznaniem, życzliwie towarzyszył ich życiu osobistemu. Darzony szacunkiem za postawę życiową, skromność, kompetencje i działania podejmowane na rzecz wzmocnienia pozycji Biblioteki KUL w kraju i za granicą.

 

W 2004 r. Andrzej Paluchowski otrzymał Medal za Zasługi dla KUL. W okolicznościowej laudacji prof. Stefan Sawicki powiedział: „W historii naszego Uniwersytetu, od początku trudnej i poszarpanej, zawsze zjawiali się ludzie, którzy się z nim utożsamiali, którzy wiązali z nim całe swe dorosłe życie, którzy tworzyli jego tradycję. Różni to byli ludzie. Jedni inicjowali i rozwijali dzieło Uniwersytetu, inni pozostawiali w nim silny ślad swej myśli, jeszcze inni ratowali go w czasach próby. Byli też tacy, którzy przez swą postawę, swoją osobowość, swój dzień powszedni byli szczególnie blisko celów głównych tej Uczelni, związanych z ojczystym krajem, z wiernością Temu, który Jest ponad wszystko, ze służbą prawdzie połączoną z życzliwością dla innych. Jednym z tych „ludzi KUL-u", współtwórców osobliwej jakości tego miejsca i środowiska, do której powraca się jak do wartości po latach; jednym z tych, którzy świadczą o nim wewnątrz i budują dobrą o nim myśl na zewnątrz, był i jest Andrzej Paluchowski".

 

 

Autor: Leszek Wojtowicz
Ostatnia aktualizacja: 20.09.2017, godz. 14:42 - Anna Swęda