Zenon E. Roskal
Astronomia jest jedną z najszybciej rozwijających się nauk, ale jest zarazem nauką najstarszą. Znane są dowody na to, iż systematyczne obserwacje nieba były prowadzone już w okresie neolitu (Stonehenge). Znane są także osiągnięcia w tym zakresie przedstawicieli kultur starożytnego Egiptu (m.in. kalendarz słoneczny) i Babilonu (m.in. dane o zaćmieniach Słońca i Księżyca, modele ruchu Księżyca, cykle Wenus, zodiak), ale także kultur mezoamerykańskich (m.in. kalendarz Majów) czy kultury chińskiej (obserwacje komet i plam słonecznych). Wielki wkład do rozwoju astronomii wnieśli przedstawiciele cywilizacji helleńskiej (Eudoksos) i hellenistycznej (Hipparch, Ptolemeusz).
Dokonania te umożliwiły rozwój astronomii w średniowieczu w ramach cywilizacji Islamu (obserwatorium w Samarakandzie, koncepcja astronomii matematycznej). Początki nowożytnej astronomii europejskiej, z której rozwinęła się współczesna astronomia były możliwe dzięki wykorzystaniu wyników obserwacji dokonywanych w ciągu tysięcy lat w kręgu różnorodnych kultur świata starożytnego i średniowiecznego.
Na wykładzie omawiane są:
- największe osiągnięcia astronomiczne (m.in. predykcja zaćmień Słońca i Księżyca, katalogi gwiazd) dokonane w okresie poprzedzającym ukonstytuowanie się astronomii nowożytnej (XVI i XVII wiek), ale także
- niektóre spektakularne odkrycia astronomii współczesnej (gwiazdy podwójne, pulsary, egzoplanety).
prof. dr hab. Zenon E. Roskal, fizyk i filozof, kierownik Katedry Filozofii Przyrody Nieożywionej KUL, autor i współautor dwóch monografii, ponad 50 artykułów i 70 haseł encyklopedycznych. W wolnych chwilach zajmuje się fotografią przyrodniczą oraz aero- i astrofilatelistyką. Słynie z precyzji wypowiedzi. Wśród studentów krąży nawet plotka, że Międzynarodowy Układ Jednostek Miar (SI) ma niebawem zostać wzbogacony o nową jednostkę – będzie to jednostka precyzji...
Jego zainteresowania naukowe to:
- teoria i historia filozofii przyrody,
- historia nauki (astronomia, astrofizyka),
- historia i filozofia technologii,
- kosmofilozofia.
Słynie z precyzji wypowiedzi. Wśród studentów krąży nawet plotka, że Międzynarodowy Układ Jednostek Miar ma niebawem zostać wzbogacony o nową jednostkę – będzie to jednostka precyzji.
