Kierownik dr hab. Halina Zaporowska
dr Iwona Zwolak, adiunkt
 

Katedra Biologii Komórki KUL została utworzona jesienią 2002 roku. Badania jej pracowników koncentrują się nie tylko wokół skutków skażenia środowiska i interakcji pomiędzy pierwiastkami, ale dotyczą także sposobów przeciwdziałania skażeniu oraz metod biomonitoringu.

Podstawowy temat badawczy Katedry to „Wpływ wanadu i jego kombinacji z innymi pierwiastkami na wskaźniki układu antyoksydacyjnego wybranych komórek zwierzęcych in vivo oraz in vitro”. W ramach tego tematu poznawana jest więc rola określonych biopierwiastków w warunkach stresu oksydacyjnego oraz ich wpływ na toksyczność wanadu.
Przedmiotem zainteresowań naukowych są więc fizjologiczne i toksykologiczne aspekty działania nadmiaru wybranych pierwiastków (m.in. wanadu, selenu, cynku, magnezu i chromu) oraz ich wpływu na organizm zwierzęcy, jak również metabolizm niektórych komórek (np. erytrocytów, neutrofili i hepatocytów) w układach in vitro. Z powodu prooksydacyjnych właściwości wanadu, badania te obejmują wskaźniki układu antyoksydacyjnego organizmu (komórki) w interakcjach pomiędzy wymienionymi wcześniej pierwiastkami.

W doświadczeniach in vivo jako model zwierzęcy stosowane są szczury stada Wistar. Podstawą tych badań jest pozytywna opinia I Lokalnej Komisji Etycznej ds. Doświadczeń na Zwierzętach w Lublinie.

Wyniki prowadzonych badań, poza wartością poznawczą, mogą mieć znaczenie praktyczne. Wanad wykazuje bowiem działanie insulinopodobne. Podobnie wpływa chrom (III), który reguluje aktywność receptora insulinowego. Dlatego poznanie dawek pierwiastków wykazujących działanie synergistyczne lub antagonistyczne wobec siebie może mieć znaczenie zarówno w ochronie środowiska jak i w medycynie, zwłaszcza, że etiologia wielu chorób związana jest z zaburzeniami gospodarki mineralnej organizmu.
W medycynie ważne jest ustalenie optymalnych dawek wanadu lub jego kombinacji np. z chromem wykazujących działanie insulinopodobne. W ochronie środowiska natomiast znajomość synergizmu i antagonizmu pomiędzy wymienionymi pierwiastkami może pozwolić na skuteczne łagodzenie następstw wielu zatruć.

Laboratorium Katedry wyposażone jest m.in. w inkubator HERAcell, komorę laminarną HERAsafe, zamrażarkę HERAfreeze, mikroskop ECLIPSE TS 100 i TE 300, ECLIPSE TS 600 (wszystkie firmy Nikon), spektrofotometr do mikropłytek, spektrofotometr BIOMATE oraz analizator hematologiczny. Całość uzupełniają autoklaw VACUUM, termostaty, lodówki, wirówki, destylarka, dejonizator i klatki metaboliczne.

Posiadane mikroskopy pozwalają na profesjonalną analizę oraz dokumentację fotograficzną otrzymanych preparatów z hodowli komórek in vitro, jak i tych wykonanych z materiału pobranego z organizmu zwierząt.

Biologia komórki jest bardzo ważnym przedmiotem na ochronie środowiska. Wykrycie zmian w komórce (tych jeszcze odwracalnych lub już nieodwracalnych) to sygnał do podjęcia natychmiastowego przeciwdziałania. Zmiany w komórce mogą powodować różne dysfunkcje narządów, które wpłyną w konsekwencji na liczebność zwierząt w danej populacji. Zatem biologia komórki może dostarczać skutecznych metod biomonitoringu.

 

 

Ostatnie prace Katedry to:

  • Szymanowski R., Zaporowska H. Wpływ pikolinianu chromu na hodowlę komórek linii Balb/c 3T3. X Naukowa Konferencja Magnezologiczna pt. "Aktualne kierunki badań nad pierwiastkami" Lublin 26.05.2007 materiały konferencyjne: 62.
  • Ścibior A., Zaporowska A. 2007. Effects of vanadium (V) and/or chromium (III) on L-ascorbic acid, glutathione as well as iron, zinc and copper levels in rat liver and kidney. J. Toxicol. Environ. Health, Part A, 70 (8): 696-704.
  • Ścibior A., Zaporowska H., Ostrowski J. 2006. Selected haematological and biochemical parameters of blood in rats after subchronic administration of vanadium and/or magnesium in drinking water. Arch. Environ. Contam. Toxicol., 51(2): 287-295.
  • Ścibior A.: Szczur w badaniach naukowych. Co stresuje szczury?. Wyd. KUL, Lublin 2006.
  • Zaporowska H.: Mikroelementy a zdrowie i uroda. Wyd. KUL, Lublin 2006.
  • Zwolak I., Zaporowska H. Znaczenie cynku w cukrzycy. Annales UMCS, 2006, Sec. D, Vol. LX, Suppl. XVI, 456-459.
  • Szymanowski R., Zaporowska H. Chrom w żywności. Annales UMCS, 2006, Sec. D, Vol. LXI, Suppl. XVII, 456-459.
  • Ścibior A., Zaporowska H., Ostrowski J., Banach A. 2006. Combined effect of vanadium(V) and chromium(III) on lipid peroxidation in liver and kidney of rats. Chem- Biol. Interact., 159 (3): 213-222.
  • Ścibior A., Some selected blood parameters in rats exposed to vanadium and chromium via drinking water, Trace Elem. Electroly. 2005, 22(1), 40-46.
  • Zwolak I., Zaporowska H., Rola selenu oraz wybranych Se-białek w organizmie człowieka, Annales UMCS, 2005, Sec. D, LX, Suppl. XVI, 457-460.
  • Ścibior A., Szczur jako zwierzę modelowe w badaniach biologicznych, Wyd. KUL, Lublin 2005.

 

 

Pracownicy katedry (od lewej: mgr. R. Szymanowski, dr I. Zwolak, mgr D. Gołębiowska, mgr M. Paluch, dr hab H. Zaporowska, dr A. Ścibior)

 

Autor: Maciej Masłyk
Ostatnia aktualizacja: 18.09.2014, godz. 14:31 - Anita Marszelewska