Ks. dr hab. FRANCISZEK BLACHNICKI

 

Ur. 24 marca 1921 r. w Rybniku na Śląsku, zm. 27 lutego 1987 r. w Carlsbergu w Niemczech Zachodnich.

 

Był uczestnikiem wojny obronnej we wrześniu 1939 r.,  a następnie konspiracji antyhitlerowskiej, za co został aresztowany i uwięziony w obozie koncentracyjnym w Oświęcimiu. Za działalność konspiracyjną przeciw hitlerowskiej Rzeszy został skazany na karę śmierci przez ścięcie, ale po 4 miesiącach oczekiwania na wykonanie wyroku został ułaskawiony, a karę śmierci zamieniono na 10 lat więzienia.

 

W 1945 r. wstąpił do Śląskiego Seminarium Duchownego w Krakowie, równocześnie był studentem Wydziału Teologicznego Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie, magisterium uzyskał w 1950 r. W latach 1950-1956 pracował jako wikariusz w parafiach diecezji katowickiej. Od 1956 do 1961 r. był pracownikiem Kurii Diecezjalnej w Katowicach i redakcji tygodnika „Gość Niedzielny”. W 1961 r. został aresztowany i skazany na 13 miesięcy więzienia w zawieszeniu na trzy lata. W 1963 r. po raz pierwszy poprowadził rekolekcje zamknięte „Oazy Dzieci Bożych”, które uznawane są za początek Ruchu Światło – Życie.

 

W latach 1961-1965 studiował na Sekcji Teologii Pastoralnej Wydziału Teologicznego KUL. W 1962 r. został zatrudniony na KUL jako asystent, a następnie adiunkt, a od 1972 do 1976 prowadził zajęcia zlecone. Był jednym z twórców Instytutu Teologii Pastoralnej.

Doktorat uzyskał w 1965 r., ukończona w 1973 r. habilitacja z teologii pastoralnej nie została zatwierdzona przez władze komunistyczne. W latach 1966 - 1967 pełnił funkcję wicedyrektora Konwiktu Księży Studentów KUL.

 

Od grudnia 1981 r. przebywał na emigracji, początkowo w Rzymie, a od 1982 r. w polskim ośrodku „Marianum” w Carlsbergu, gdzie zorganizował Międzynarodowe Centrum Ewangelizacji Światło-Życie.

 

Główne zainteresowania naukowe: personalistyczno - eklezjologiczna koncepcja teologii pastoralnej w oparciu o naukę Soboru Watykańskiego II, katechetyka fundamentalna i teologia pastoralna ogólna.

Fot.: Piazza Venezia - Rzym/
Markus Bernet/commons.wikimedia.org

 


 

Prof. dr hab. TADEUSZ BRAJERSKI

 

Ur. 14 XI 1913 r. w Żabnie, zm. 24 VII 1997 r. w Lublinie.

 

Pracownik KUL od 1937 r. kolejno jako: asystent wolontariusz; od 1944 r. asystent; od 1947 r. st. asystent; od 1949 r. adiunkt; od 1951 r. zastępca profesora; od 1956 r. docent; od 1959 r. profesor nadzwyczajny; od 1969 r. profesor zwyczajny. W latach 1984-1990 prowadził zajęcia zlecone.

 

Pełnił funkcje: 1954/55 prodziekana Wydziału Nauk Humanistycznych; 1959/60 dziekana tego Wydziału; 1951-1983 kierownika Katedry Języka Polskiego.

Specjalizował się w historii języka polskiego, zagadnieniach polskiego czasownika i składni polskiej.


 

Ks. prof. dr hab. STANISŁAW KAMIŃSKI

 

Ur. 24 X 1919 w Radzyniu Podlaskim, zm. 21 III 1986 we Fryburgu /Szwajcaria/.

 

Studiował na Wydziale Filozofii Chrześcijańskiej KUL. W 1947 r. został zatrudniony w KUL jako pracownik naukowy, prowadził zajęcia z logiki na Wydziale Prawa Kanonicznego oraz Prawa i Nauk Społeczno - Ekonomicznych, a od 1949 r. na Wydziale Filozofii Chrześcijańskiej. W 1949 r. uzyskał doktorat; od 1958 r. docent. W 1965 r. uzyskał tytuł profesora nadzwyczajnego, a w 1970 r. profesora zwyczajnego. 

 

Pełnił funkcje: kierownika Katedry Metodologii Nauk oraz Zakładu Logiki i Teorii Poznania (1956 - 1986); dziekana Wydziału Filozofii Chrześcijańskiej (1970-1975); redaktora naczelnego Encyklopedii Katolickiej (1984 – 1986).

Był współtwórcą filozoficznej szkoły lubelskiej. Zajmował się logiką i historią nauki, semiotyką i metodologią nauk.

 

 

 

Fot.: XV i XVI tom Encyklopedii Katolickiej

 

Prof. dr hab.  MIECZYSŁAW (ALBERT MARIA) KRĄPIEC OP

 

Ur. 25 V 1921 r, w Berezowicy Małej koło Zbaraża (Ukraina), zm. 8 V 2008 r. w Lublinie.

 

W latach 1939-1946 studiował w Instytucie Filozoficzno - Teologicznym OO. Dominikanów w Krakowie. W 1946 r. uzyskał doktorat z filozofii, nostryfikowany przez Papieski Uniwersytet św. Tomasza „Angelicum” w Rzymie. W 1956 otrzymał habilitację z filozofii; od 1956 r. docent; w 1962 r. uzyskał tytuł profesora nadzwyczajnego.; w 1968 profesor zwyczajnego.

 

Od 1946 wykładał filozofię w Instytucie Filozoficzno - Teologicznym OO. Dominikanów w Krakowie, a od 1951 na KUL. Pełnił funkcję kierownika Katedry Metafizyki (1957-1992); dziekana Wydziału Filozofii Chrześcijańskiej (1958-1961 i 1969-1970); rektora KUL (1970-1983).

 

Doktor honoris causa Pontifical Institute of Mediaeval Studies w Toronto (Kanada) i Katolickiego Uniwersytetu w Leuven (Belgia). Współtwórca lubelskiej szkoły filozoficznej.

 

Główne zainteresowania: filozofia Arystotelesa i św. Tomasza z Akwinu. Twórca filozofii realistycznej, czyli spójnego systemu filozoficznego wyjaśniającego całą rzeczywistość dostępną ludzkiemu poznaniu. Filozofia ta jest doniosłym dokonaniem w zakresie realistycznej filozofii klasycznej w Polsce i na świecie w XX wieku.

 

 

 
Fot.: Grób św. Tomasza z Akwinu w Tuluzie/
Felipeh/commons.wikimedia.org

 

JANUSZ STANISŁAW KRUPSKI

 

Ur. 9 V 1951 r. w Lublinie, zginął 10 IV 2010 r. w katastrofie lotniczej koło Smoleńska (Rosja).

 

W latach 1970 – 1975 odbył studia historyczne na Wydziale Nauk Humanistycznych KUL. Magisterium uzyskał w 1976 r. W 1973 r., jako prezes Koła Naukowego Historyków, sprzeciwił się likwidacji Zrzeszenia Studentów Polskich i w powołaniu w jego miejsce na Uczelni Socjalistycznego Związku Studentów Polskich.

 

Jako aktywny działacz opozycji był wielokrotnie zatrzymywany i przesłuchiwany. Od 1976 r. był członkiem Klubu Inteligencji Katolickiej. W 1976 r. był jednym z twórców Nieocenzurowanej Oficyny Wydawniczej, w której drukowany był „Biuletyn Informacyjny” KOR i pierwsze numery pisma literackiego „Zapis”. Był współzałożycielem, a w latach 1977-1988 członkiem redakcji, drukarzem i kolporterem niezależnego pisma młodych katolików „Spotkania”. W 1978 r. zainicjował serię wydawniczą Biblioteka „Spotkań”.

Od jesieni 1980 do 13 XII 1981 r. był koordynatorem Sekcji Historycznej przy Międzyzakładowego Komitetu Założycielskiego, a następnie Zarządu Regionu NSZZ „Solidarność” w Gdańsku.

 

13 XII 1981 – 22 X 1982 r. ukrywał się w Lublinie i w Warszawie. 22 X – 8 XII 1982 r. był internowany w Ośrodku Odosobnienia w Lublinie. 21 I 1983 r. został porwany w Warszawie przez 3 funkcjonariuszy Samodzielnej Grupy „D” Departamentu IV MSW, z Grzegorzem Piotrowskim na czele, wywieziony do Puszczy Kampinowskiej i oblany fenolem, w wyniku, czego uległ silnemu poparzeniu.

 

W latach 1990-1992 pełnił funkcję dyrektora Wydawnictwa „Editions Spotkania”, a 1991-1993 członka kolegium redakcyjnego tygodnika „Spotkania”. 1993-2000 był prezesem Wydawnictwa Krupski i S-ka w Warszawie. 1992-1993 pracował jako ekspert nadzwyczajnej sejmowej komisji do zbadania skutków stanu wojennego, a następnie 1993-1995 Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej Sejmu RP.  2000-2006 pełnił funkcję wiceprezesa Instytutu Pamięci Narodowej, a 2006-2010 Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych.

Odznaczony pośmiertnie Krzyżem Wielkim Orderu Odrodzenia Polski (2010).

Fot.: Order Odrodzenia Polski (Polonia Restituta) - Krzyż Wielki/
Wulfstan/commons.wikimedia.org

 

HANNA (właściwie: Anna Krystyna Maria) MALEWSKA

 

Ur. 21 czerwca 1911 r. w Jordanowicach koło Warszawy., zm. 27 marca 1983 r. w Krakowie.

 

Ukończyła Państwowe Żeńskie Gimnazjum im. Unii Lubelskiej w Lublinie. Studia historyczne odbyła na Wydziale Nauk Humanistycznych KUL w latach 1929 –1933.

 

Pracowała jako nauczycielka w Niepołomicach (koło Krakowa), Krakowie i Warszawie. Podczas wojny przebywała w Warszawie. Prowadziła lekcje na tajnych kompletach. Pracowała w Komendzie Głównej AK. Za udział w powstaniu warszawskim została odznaczona Krzyżem Walecznych

Po 1944 r. związała się na stałe z Krakowem. Od 1945 r. pracowała jako dziennikarka  w „Tygodniku Powszechnym”, a od 1946 do 1973 r. w czasopiśmie „Znak” (1957-73 pełniła funkcję redaktora naczelnego) w Krakowie.

 

Zadebiutowała w 1931 r. publikując w czasopiśmie „Żołnierz Polski” nowelę Cabrera. Na jej dorobek twórczy składają się głównie powieści historyczne, nie miała ulubionego tematu, lecz tworzyła utwory osadzone w różnych epokach. Stanowiły one tło do ukazywania prawd moralnych i etycznych powiązanych z wiarą chrześcijańską.

 

 

Fot.: III Liceum Ogólnokształcące w Lublinie/
kuba13/commons.wikimedia.org

 

Do najważniejszych utworów należą: wspomniany Cabrera (1931), Wiosna grecka (1931), Żelazna korona (1936), Kamienie wołać będą (1946), Żniwo na sierpie (1947), Stanica (1947), Przemija postać świata (1954), Sir Tomasz More odmawia (1956), Opowieść o siedmiu mędrcach (1959), Listy staropolskie z epoki Wazów (1959), Panowie Leszczyńscy (1961), Apokryf rodzinny (1965), Labirynt. LLW, czyli co może zdarzyć się jutro (1970), O odpowiedzialności. Wybór publicystyki (1945-1976) (1981).


 

Prof. dr hab. STANISŁAW KAZIMIERZ kard. NAGY SCJ

 

Ur. 30 IX 1921 r. w Starym Bieruniu, zm. 5 VI 2013 r. w Krakowie.

 

Studia filozoficzne i teologiczne w Zgromadzeniu Księży Najświętszego Serca Jezusowego odbył w latach 1939-45; od 1945 r. kontynuował na Uniwersytecie Jagiellońskim studia teologiczne, w 1948 r. uzyskał magisterium ; 1950-52 studiował na Wydziale Teologicznym KUL. Doktorat z teologii uzyskał w 1952 r. W latach 1952-58 pełnił funkcję rektora Seminarium Księży Sercanów w Tarnowie.

 

Od 1958 r. zatrudniony na KUL; od 1964 r. adiunkt Katedry Teologii Fundamentalnej - Eklezjologii. W 1968 r. uzyskał habilitację, w 1972 r.  uzyskał stanowisko docenta, w 1979 r. tytuł profesora nadzwyczajnego, a w 1988 r. profesora zwyczajnego. W latach 1970-75 pełnił obowiązki kierownika Sekcji Teologii Porównawczej i Ekumenicznej; w latach 1983-1991 Sekcji Teologii Fundamentalnej. 1972-74 sprawował funkcję prodziekana WT oraz przewodniczącego Senackiej Komisji Stypendialnej i Senackiej Komisji Młodzieżowej

 

W latach 1972-1973 był członkiem Międzynarodowej Komisji Mieszanej Katolicko-Luterańskiej ds. Dialogu Teologicznego; w 1975 r. członkiem Komisji Episkopatu ds. Ekumenizmu; w latach 1983-89 przewodniczył Sekcji Profesorów Teologii Fundamentalnej przy Komisji Episkopatu ds. Nauki. 1986-1996 był członkiem Międzynarodowej Komisji Teologicznej. Jako ekspert wziął udział w  II Nadzwyczajnym Synodzie Biskupów (1985).

 

Za szczególne zasługi dla Kościoła, 21 października 2003 r. mianowany został przez papieża Jana Pawła II kardynałem. W 2007 r. otrzymał Medal za Zasługi dla KUL.

Zainteresowania naukowe oscylowały wokół eklezjologii, teologii fundamentalnej oraz ekumenizmu.


 

Prof. dr hab. TADEUSZ STYCZEŃ SDS

 

Ur. 21 XII 1931 w Wołowicach k. Krakowa, zm. 14 X 2010 r. w Trzebnicy k. Wrocławia.

 

Odbył studia teologiczne na Uniwersytecie Jagiellońskim (1950-1955) i filozoficzne na KUL (1955-1960). Doktorat z filozofii uzyskał w 1963 r., habilitację w 1970 r., tytuł profesora nadzwyczajnego w 1981 r., a profesora zwyczajnego w 1992 r.

 

Zatrudniony w KUL od 1963 r.. W latach 1978-2002 pełnił funkcję kierownika Katedry Etyki. Założyciel i długoletni dyrektor Instytutu Jana Pawła II KUL (1982-2006), a zarazem redaktor naczelny kwartalnika "Ethos" w latach 1988-2006.

 

Visiting Professor Uniwersytetu J. Gutenberga w Mainz (1975), profesor Instytutu Studiów nad Małżeństwem i Rodziną im. Jana Pawła II przy Uniwersytecie Lateraneńskim w Rzymie; członek-współzałożyciel International Academy of Philosophy (Liechtenstein), członek Societa Ethica, Towarzystwa Naukowego KUL, Polskiego Towarzystwa Filozoficznego i Teologicznego, od 1981 r.  Konsultor Papieskiej Rady ds. Rodziny, członek Rady Naukowej Instytutu Studiów nad Małżeństwem i Rodziną Akademii Teologii Katolickiej.

Fot.: Papieski Uniwersytet Laterański - Rzym/
calu777/commons.wikimedia.org

 

Kierunki badań naukowych: etyka a metaetyka, etyka a antropologia filozoficzna i teologiczna, etyka a polityka, myśl Karola Wojtyły - Jana Pawła II.


 

Ks. dr STEFAN kard. WYSZYŃSKI

 

Ur. 3 sierpnia 1901 w miejscowości Zuzela nad Bugiem, zm. 28 maja 1981 roku, w Uroczystość Wniebowstąpienia Pańskiego.

 

Po ukończeniu gimnazjum (Warszawa i Łomża) i liceum we Włocławku wstąpił do Seminarium Duchownego we Włocławku w 1920 r. Święcenia kapłańskie przyjął 3 sierpnia 1924 r.

 

W latach 1924-1929 studiował na Wydziale Prawa Kanonicznego KUL. W czerwcu 1929 r. obronił doktorat z prawa kanonicznego. W okresie studiów działał w Stowarzyszeniu Katolickiej Młodzieży Akademickiej "Odrodzenie".

W 1930 roku został profesorem prawa kanonicznego i socjologii w Wyższym Seminarium Duchownym we Włocławku, sędzią Sądu Biskupiego oraz redaktorem miesięcznika "Ateneum Kapłańskie".

 

W czasie II wojny światowej, ukrywał się we Wrociszewie i w Laskach pod Warszawą, a także na Lubelszczyźnie. Brał udział w konspiracyjnym nauczaniu młodzieży i w niesieniu pomocy ludności. W czasie Powstania Warszawskiego był kapelanem „Grupy Kampinos" Armii Krajowej oraz szpitala powstańczego w Laskach.

Po zakończeniu działań wojennych w 1945 r. został rektorem Seminarium we Włocławku. W 1946 r. Ojciec Święty Piusa XII mianował biskupem ordynariuszem diecezji lubelskiej. Sakrę biskupią przyjął 12 maja 1946 r. na Jasnej Górze z rąk kard. Augusta Hlonda.

 

W 1948 r. papież Pius XII mianował Go arcybiskupem gnieźnieńskim i warszawskim, Prymasem Polski. Wobec wzrastających nacisków komunistycznych władz polskich, w sytuacji jawnego prześladowania Kościoła, Prymas zmuszony był prowadzić politykę ustępstw wobec "nowej władzy". Aby uchronić Kościół i naród od rozlewu krwi podjął decyzję o zawarciu "porozumienia", podpisanego przez Episkopat i Władze Państwowe 14 lutego 1950 r. Jednak kiedy komuniści wzmagają prześladowanie Kościoła i łamią podjęte zobowiązania dążąc do podporządkowania sobie Kościoła w Polsce,  Prymas ogłasza list do władz „Non possumus”.

 

12 stycznia 1953 r. został mianowany kardynałem. 26 września 1953 r. Prymas został aresztowany, wywieziony z Warszawy i uwięziony kolejno w Rywałdzie Królewskim, Stoczku Warmińskim, Prudniku Śląskim i Komańczy, gdzie powstał tekst odnowionych Jasnogórskich Ślubów Narodu. 25.10.1956 r. Prymas został zwolniony i powrócił do Warszawy. Komuniści musieli się cofnąć. Do swoich diecezji mogli powrócić biskupi-ordynariusze, Kościół zachował prawo obsadzania stanowisk kościelnych przez biskupów, prowadzenia seminariów duchownych poza kontrolą rządu, katechizacji młodzieży oraz wydawania prasy katolickiej.

Fot.: Klasztor nazaretanek w Komańczy/
goku122/commons.wikimedia.org

 

W latach 1957 - 1965 Prymas poprowadził Wielką Nowennę przed Jubileuszem Tysiąclecia Chrztu Polski. Nowennę zakończył 3 maja 1966 r. uroczystym Aktem Oddania Narodu Polskiego Matce Bożej. W 1965 r. wraz z Episkopatem Polski zwrócił się do biskupów niemieckich z gestem pojednania narodów polskiego i niemieckiego, co spowodowało negatywną i gwałtowną reakcję władz partyjnych i państwowych.

Wziął udział w pracach Soboru Watykańskiego II.

 

16 października 1978 r. uczestniczył w wyborze na Stolicę Piotrową Polaka - kardynała Karola Wojtyły. W czerwcu 1979 r. Prymas przyjął, po raz pierwszy w Polsce, Ojca Świętego Jana Pawła II.

 

W latach 1989-2001 r. przeprowadzony został proces beatyfikacyjny. W 2015 r. dokumentacja zgromadzona podczas procesu przekazana została do watykańskiej Kongregacji Spraw Kanonizacyjnych.

Osoba Prymasa Tysiąclecia jest symbolem umiłowania wolności i sprawiedliwości. Kardynał Wyszyński był nieustraszonym rzecznikiem nienaruszalnych praw każdego człowieka w życiu osobistym, rodzinnym, społecznym i narodowym. Stał się znakiem jedności wszystkich Polaków.

 
Fot.: Pomnik Jana Pawła II i kard. Wyszyńskiego
na dziedzińcu KUL

 

 

Autor: Piotr Lewandowski
Ostatnia aktualizacja: 27.10.2016, godz. 13:08 - Leszek Wojtowicz