ŻÓŁW BŁOTNY Emys orbicularis (Linnaeus 1758)
SYSTEMATYKA: rząd - żółwie Testudines, Rodzina - żółwie ziemnowodne Emydidae
WYGLĄD: Pancerz samicy do 20 cm, samca do 18 cm długości. Pancerz grzbietowy (karapaks) gładki, pozbawiony wyraźnych krawędzi. Pancerz brzuszny (plastron) połączony ruchomo z karapaksem. Błona pławna między palcami.
DYMORFIZM PŁCIOWY: Samiec – wklęsły plastron, samica – wypukły. Samiec dłuższy ogon, większa odległość kloaki od plastronu.
AKTYWNOŚĆ: Dobowa – dzień. Sezonowa: od marca do września. Sen zimowy na dnie zbiorników wodnych, w mule.
DIETA: Owady, mięczaki, kijanki, padlina, czasem ryby, również rośliny.
ROZRÓD: Okres godowy – maj. Liczba jaj do 20 sztuk, składanych w czerwcu, w pobliżu wody, w miejscach dobrze nasłonecznionych o lekkiej piaszczystej glebie, w dołkach o głębokości do 10-12 cm. Czas inkubacji 100-110 dni. Młode po wykluciu (sierpień, wrzesień) migrują do zbiorników wodnych. Dojrzałość płciowa – samice ok. 10 lat, samce kilka lat.
ŚRODOWISKO: Wodno-błotne. Stojące i wolno płynące wody o mulistym dnie, starorzecza, bagna i stawy.
WYSTĘPOWANIE: Środkowa, zachodnia i południowa Europa, zachodnia Azja, północno-zachodnia Afryka. W Polsce, zachodnia część kraju, okolice Olsztyna, pojezierze Łęczyńsko-Włodawskie (najliczniejsza populacja w Europie środkowej), okolice Radomia. Liczne podgatunki. W Polsce forma nominatywna.
OCHRONA: Gatunkowa, ścisła, strefowa. Czerwona lista IUCN (kategoria LR). Polska czerwona księga i lista (kategoria EN). Dyrektywa siedliskowa (Załącznik I).
UWAGI: Najrzadszy krajowy gad. Ochrona czynna – sztuczny wylęg i wypuszczanie do środowiska.
GALERIA
