KARTA PRZEDMIOTU 
Cykl kształcenia od roku akademickiego: 2023/2024

I.	Dane podstawowe
Nazwa przedmiotu	Sztuka współczesna	
Nazwa przedmiotu w języku angielskim	Contemporary Art	
Kierunek studiów 	historia sztuki	
Poziom studiów (I, II, jednolite magisterskie)	I	
Forma studiów (stacjonarne, niestacjonarne)	stacjonarne 	
Dyscyplina	nauki o sztuce	
Język wykładowy	język polski	

Koordynator przedmiotu	dr Anna Dzierżyc-Horniak 

Forma zajęć (katalog zamknięty ze słownika)	Liczba godzin	semestr	Punkty ECTS	
wykład 	30 + 30	V, VI	8	
ćwiczenia	15 + 15	V, VI		

Wymagania wstępne	brak	

II.	Cele kształcenia dla przedmiotu 
C1. Przekazanie i ugruntowanie wiedzy o trendach i kierunkach współczesnej sztuki światowej i polskiej, w ujęciu historycznym i problemowym. 	
C2. Zwrócenie uwagi na zmiany zachodzące w praktykach artystycznych oraz teorii sztuki w kontekście przemian politycznych, społecznych i kulturowych.	
C3. Kształtowanie umiejętności analizowania i interpretacji dzieła sztuki współczesnej w jego kulturowym kontekście. 	

III.	Efekty uczenia się dla przedmiotu wraz z odniesieniem do efektów kierunkowych
Wykład
Symbol	Opis efektu przedmiotowego	Odniesienie do efektu kierunkowego	
WIEDZA 	
W_01	Student opisuje najważniejsze wydarzenia i kierunki rozwoju sztuki światowej i polskiej po 1945 roku, uwzględniając w ich charakterystyce kontekst i problemy współczesności.   	K_W07	
W_02
	Student rozpoznaje najważniejsze techniki i metody działania artystycznego stosowane w sztuce współczesnej. 	K_W07	
W_03	Student identyfikuje dzieła sztuki/działania artystyczne reprezentatywne dla sztuki po 1945 roku.	K_W07	

Ćwiczenia 
Symbol	Opis efektu przedmiotowego	Odniesienie do efektu kierunkowego	
UMIEJĘTNOŚCI	
U_01	Student dokonuje krytycznej analizy i interpretacji wybranego dzieła sztuki/działania artystycznego właściwego dla różnych nurtów sztuki współczesnej, uwzględniając kontekst przemian historyczno-kulturowych. 	K_U01

U_02	Student analizuje i ocenia w określonym kontekście twórczość wybranych współczesnych artystów, sięgając po terminologię z zakresu historii sztuki i pokrewnych obszarów wiedzy. 	K_U07	
U_03	Student prezentuje swoje stanowisko, argumentując i dyskutując w oparciu o samodzielnie wyszukane i wyselekcjonowane informacje. 	K_U07	
KOMPETENCJE SPOŁECZNE	
K_01	Student wykazuje zainteresowanie aktualnymi wydarzeniami kulturalnymi oraz rozumie potrzebę uczestniczenia w nich i/lub obserwowania z wykorzystaniem różnorodnych mediów.  	K_K04	

IV.	Opis przedmiotu/ treści programowe
Zajęcia odnoszą się do zjawisk artystycznych po 1945 roku, z uwzględnieniem zmian społeczno-kulturowych zachodzących współcześnie (kwestie tradycji, tożsamości, nowych technologii, kultury dominującej, środowiska).
Podczas wykładu omówione zostaną najważniejsze kierunki artystyczne, wystawy i artyści, a także charakterystyczne techniki artystyczne oraz wybrane dzieła sztuki. Tematyka ćwiczeń skupia się na prezentacji i omówieniu twórczości wybranych artystów reprezentujących różne kierunki sztuki współczesnej.

Główna uwaga w ramach zajęć zostanie skierowana na przemiany sztuki światowej, obejmując m.in.
•	pojawienie się ruchu abstrakcji fascynującej się materią i przypadkiem (informel, ekspresjonizm abstrakcyjny), 
•	eksperymenty w zakresie działań optycznych/wzrokowych i tworzenia iluzji za pomocą rzeczywistego ruchu (op-art i sztuka kinetyczna), 
•	powrót do „konkretności przedmiotu” poprzez zainteresowanie się oraz krytykę kultury masowej i codzienności społeczeństwa konsumpcyjnego (pop-art, nowy realizm), 
•	pojawienie się różnorodnych zjawisk artystycznych o performatywnym charakterze, w których produkcja materialnego dzieła zastępowana jest działaniami artystycznymi (happening, performance, sztuka ciała), 
•	zakwestionowanie istniejących struktur tworzenia, rozpowszechniania i oglądania sztuki (minimal art, sztuka konceptualna, sztuka ziemi), 
•	powrót i ożywienie malarstwa figuratywnego (ruch tzw. nowej figuracji), 
•	wykształcenie się kolejnych formuł podważających dotychczasowe formy sztuki (sztuka feministyczna i krytyka instytucjonalna). 

Dodatkowo przedstawione zostaną wybrane zjawiska w polskiej sztuce odpowiadające części z ww. zjawisk w sztuce światowej. 

V.	Metody realizacji i weryfikacji efektów uczenia się
Wykład
Symbol efektu	Metody dydaktyczne
(lista wyboru)	Metody weryfikacji
(lista wyboru)	Sposoby dokumentacji
(lista wyboru)	
WIEDZA	
W_01	wykład konwencjonalny, wykład konwersatoryjny, prezentacja materiałów audiowizualnych	egzamin ustny

	wypełniona karta oceny egzaminu ustnego 
 	
W_02	wykład konwencjonalny, wykład konwersatoryjny, prezentacja materiałów audiowizualnych	egzamin ustny

	wypełniona karta oceny egzaminu ustnego 
	
W_03	wykład konwencjonalny, wykład konwersatoryjny, prezentacja materiałów audiowizualnych	egzamin ustny,
kolokwium pisemne / test pisemny  
	wypełniona karta oceny egzaminu ustnego,
kolokwium pisemne / test pisemny  

Ćwiczenia
Symbol efektu	Metody dydaktyczne
(lista wyboru)	Metody weryfikacji
(lista wyboru)	Sposoby dokumentacji
(lista wyboru)	
UMIEJĘTNOŚCI	
U_01	analiza dzieła sztuki,
analiza tekstu kultury,
dyskusja 	referat,
prezentacja multimedialna
	sprawdzony referat, 
wypełniona karta oceny prezentacji 	
U_02	omówienie zagadnień z wykorzystaniem prezentacji multimedialnej,
analiza dzieła sztuki,
analiza tekstu kultury,
dyskusja 	referat,
prezentacja multimedialna,
kolokwium pisemne / test pisemny  
	sprawdzony referat, 
wypełniona karta oceny prezentacji,
kolokwium pisemne / test pisemny  	
U_03	analiza dzieła sztuki,
analiza tekstu kultury,
dyskusja 	referat,
prezentacja multimedialna
	sprawdzony referat, 
wypełniona karta oceny prezentacji 	
KOMPETENCJE SPOŁECZNE	
K_01	dyskusja	obserwacja	karta oceny	

VI.	Kryteria oceny, wagi
Wymagana jest obecność na co najmniej 70% zrealizowanych zajęć (dotyczy wykładu i ćwiczeń). 

Wykład
Podstawą zaliczenia wykładu jest pozytywna ocena z egzaminu ustnego realizowanego po drugim semestrze zajęć. Warunkiem dopuszczenia do egzaminu jest obecność na wykładach oraz uprzednie zaliczenie znajomości dzieł sztuki/działań artystycznych (prezentowanych w formie slajdów – próg zaliczenia kolokwium - 50%). 

Ćwiczenia
Weryfikacja wiedzy i umiejętności nabytych podczas ćwiczeń zostanie przeprowadzona w oparciu o kolokwia pisemne/testy pisemne dotyczące twórczości omawianych artystów (50% oceny końcowej), przedstawienie w trakcie semestru referatu wraz z prezentacją multimedialną (25% oceny końcowej) i oddania ich końcowych, elektronicznych wersji w formie pracy pisemnej (25% oceny końcowej). 

Kryteria zaliczania kolokwium pisemnego/testu pisemnego:
•	poniżej 50% - brak zaliczenia, 50-60% - ocena 3.0, 61-70% - ocena 3.5, 71-80% - ocena 4.0, 81-90% - ocena 4.5, 91-100% - ocena 5.0.

Referat wraz z prezentacją multimedialną oceniany będzie pod kątem:
•	terminowości wykonania zadania, zgodności z zadanym tematem, organizacji treści referatu (właściwa struktura, dobre wykorzystanie czasu, zwięzłość), klarownego i zrozumiałego przedstawienia tematyki, poprawności językowej, wykorzystania środków audiowizualnych (w tym doboru tekstu i grafik do zilustrowania tematyki). 

VII.	Obciążenie pracą studenta
Forma aktywności studenta	Liczba godzin	
Liczba godzin kontaktowych z nauczycielem 
	90	
Liczba godzin indywidualnej pracy studenta
	150	

VIII.	Literatura
Literatura podstawowa:	
Bogucki J., Sztuka Polski Ludowej, Warszawa 1983. 
Czartoryska U., Od pop-artu do sztuki konceptualnej, Warszawa 1973. 
Dziamski G., Szkice o nowej sztuce, Warszawa 1984. 
Dziamski G., Przełom konceptualny, Poznań 2010. 
Guzek Ł., Sztuka instalacji. Zagadnienie związku przestrzeni i obecności w sztuce współczesnej, Warszawa 2007. 
Kępińska A., Nowa sztuka. Sztuka polska w latach 1945-1978, Warszawa 1981. 
Kierunki i tendencje sztuki nowoczesnej, red. T. Richardson i N. Stangos, Warszawa 1980. 
Kotula A., Krakowski P., Sztuka abstrakcyjna, Warszawa 1973.
Kotula A., Krakowski P., Rzeźba współczesna, Warszawa 1985.
Kowalska B., Polska awangarda malarska 1945-1980, Warszawa 1988 (wyd. 2). 
Lewandowski R., Efekt pasażu. Konfrontacje i negocjacje tożsamości we współczesnych praktykach artystycznych, Kraków 2018.  
Mrozek J., Trzeciak P., Włodarczyk W., Sztuka Świata, t. 10, Warszawa 2009. 
Performance. Wybór tekstów, red. G. Dziamski, H. Gajewski, J.S. Wojciechowski, Warszawa 1984. 
Princi E., Vittoria M. M., Anglani M., Wielka Historia Sztuki, t. X; Sztuka współczesna, Warszawa 2012. 
Rose B., Malarstwo amerykańskie XX wieku, tłum. Halina Andrzejewska, Warszawa 1991. 
Sztuka po 1900 roku. Modernizm. Antymodernizm. Postmodernizm, red. H. Foster, R. Krauss, Y-A. Bois, B. H.D. Buchloh, D. Joselit, Warszawa 2023. 
Włodarczyk-Kulak A., Kulak M., O sztuce nowej i najnowszej: główne kierunki artystyczne w sztuce XX i XXI wieku, Warszawa 2010.
	
Literatura uzupełniająca:	
Chalumeau J.-L., Historia sztuki współczesnej, tłum. A. Wojdanowska, Warszawa 2007. 
Carlson M., Performans, Warszawa 2007. 
Chrzanowska-Pieńkos J., Pieńkos A., Leksykon sztuki polskiej XX wieku, Poznań 1996. 
Dziamski G., Awangarda po awangardzie, Poznań 1995. 
Guilbaut S., Jak Nowy Jork ukradł ideę sztuki nowoczesnej. Ekspresjonizm abstrakcyjny, wolność i zimna wojna, Warszawa 1992 
Hussakowska M., Minimalizm w sztukach wizualnych. Demitologizacja pojęcia awangardy w amerykańskim środowisku artystycznym lat sześćdziesiątych, Kraków 2003.
Lachowski M., Awangarda wobec instytucji. O sposobach prezentacji sztuki w PRL-u, Lublin 2006 
Majewski P., Malarstwo materii w Polsce jako formuła „nowoczesności”, Lublin 2006.
Markowska A., Komedia sublimacji. Granica współczesności a etos rzeczywistości w sztuce amerykańskiej, Warszawa 2010. 
Nader L., Konceptualizm w PRL, Warszawa 2009. 
Pawłowski T., Happening, Warszawa 1988. 
Piotrowski P., Awangarda w cieniu Jałty. Sztuka Europy Środkowo-Wschodniej w latach 1945-1989, Poznań 2005. 
Piotrowski P., Znaczenia modernizmu. W stronę historii sztuki polskiej po 1945 roku, Poznań 2011 (wyd. 2). 
Sztuka polska po 1945 roku. Materiały Sesji Stowarzyszenia Historyków Sztuki, Warszawa, listopad 1984, praca zb., Warszawa 1987.