Aktualności / Wydarzenia

Bp Staglianò na KUL: Teologia jako układ odpornościowy uniwersytetu

O aktywnej roli teologii, która przypomina uniwersytetowi o jego pytaniach założycielskich, mówił w czasie wykładu otwartego na KUL bp Antonio Staglianò, przewodniczący Papieskiej Akademii Teologicznej.

Biskup Staglianò odwiedził Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II z prelekcją wygłoszoną w ramach cyklu Uniwersyteckiego Forum Dyplomacji organizowanego przez Centrum Badań nad Dyplomacją KUL. Wykład zatytułowany był „Teologia na katolickim uniwersytecie: strażniczka fundamentalnego pytania i serce transdyscyplinarności”.

Przewodniczący Papieskiej Akademii Teologicznej przedstawia nowoczesną wizję teologii na uniwersytecie katolickim nie jako reliktu przeszłości, ale jako kluczowego elementu spajającego współczesną, pofragmentowaną wiedzę.

whatsapp_image_2026-01-20_at_15-51-17 - Dyscypliny naukowe, w miarę postępującej specjalizacji, mogą zamykać się w sobie, tracąc z pola widzenia pytanie o sens własnego istnienia i działania. Teologia pełni tutaj funkcję prorocką i sokratejską: przypomina uniwersytetowi o jego pytaniach założycielskich – podkreśla bp Antonio Staglianò.

Biskup dodaje, że teologia pełni ważne funkcje. - W obliczu postępu biomedycznego na nowo stawia pytanie o nienaruszalną godność osoby. Wobec efektywności ekonomicznej ponownie otwiera kwestię sprawiedliwości i powszechnego przeznaczenia dóbr. Wobec danych biologicznych podtrzymuje pytania o miłość, śmierć i nadzieję spełnienia – wyjaśnia prelegent i zaznacza, że w ujęciu systemowym teologia stanowi niezbędny „mechanizm sprzężenia zwrotnego”, który chroni system uniwersytecki przed zejściem na drogę czystego funkcjonalizmu.

whatsapp_image_2026-01-20_at_15-51-16 Przewodniczący Papieskiej Akademii Teologicznej opisuje teologię jako „układ odpornościowy” uniwersytetu katolickiego, który ma reagować, np. gdy nauka zaczyna twierdzić, że człowiek to „tylko” zespół neuronów. - Układ odpornościowy nie kieruje funkcjami życiowymi; chroni je, rozpoznając i neutralizując to, co zagraża integralności organizmu – zaznacza bp Staglianò.

Biskup podkreśla, że teologia na nowo afirmuje pytanie o ducha i wolność, daje świadectwo wiarygodności otrzymanego Słowa oraz rozumności jego poszukiwania, a także strzeże pojęcia bezwarunkowej godności osoby oraz dobra wspólnego.

whatsapp_image_2026-01-20_at_15-51-18 - Jej siła nie polega na posiadaniu wszystkich odpowiedzi (…), lecz na zagwarantowaniu, że pytania ostateczne pozostają żywe, otwarte i naglące – tłumaczy bp Staglianò. - W ten sposób chroni Uniwersytet przed przekształceniem się w wyrafinowane technikum, zmuszając go, by pozostał tym, co obiecuje sama jego nazwa: drogą ku Universum, ku jedności prawdy.

Biskup udowadnia, że dzięki teologii uniwersytet staje się miejscem, gdzie „specjalizacja” spotyka się z „mądrością”, a kompetencja znajduje swoje spełnienie w służbie. Dodaje, że teologia — dzięki swej specyfice sytuującej ją na granicy między wiarą a rozumem — pełni krytyczną i niezastąpioną posługę wobec całej wspólnoty akademickiej.

- Jej ostatecznym celem jest zapewnienie, że uniwersytet katolicki nie jest uniwersalny mimo teologii, lecz głębiej uniwersalny dzięki teologii, prowadząc w poszukiwaniu prawdy jako przygody otwartej na nieskończoność – zaznacza bp Staglianò.

Zapraszamy do przeczytania tłumaczenia całości wykładu bp Antonio Staglianò, wygłoszonego na KUL 20 stycznia 2026 roku

 


Prelekcję w ramach cyklu Uniwersyteckiego Forum Dyplomacji na KUL wygłosił także Francesco Bonini, rektor Uniwersytetu Libera Università Maria SS. Assunta w Rzymie. Wykład miał tytuł "Przeszłość, teraźniejszość i perspektywy dyplomacji Republiki Włoskiej".