Maria Bekman (1890-1934)
Maria Bekman urodziła się 20 listopada 1890 r. w Elżbietowie (pow. sokołowski) w rodzinie Adolfa (zmarł przed 1899) i Elwiry Józefy z Czachorowskich. Miała starszą siostrę Bogusławę (ur. 1880). Dorastała w Warszawie, gdzie zamieszkali rodzice. W latach 1905-1908 uczęszczała tam do III Żeńskiego Gimnazjum, gdzie uzyskała maturę. Przez kilka lat przygotowywała dzieci do młodszych klas oraz osoby dorosłe na nauczycielki ludowe. W 1913 r. ukończyła kurs buchalterii i korespondencji handlowej u Kazimierza Widawskiego w Warszawie. Od września 1913 do lipca 1915 pracowała w Warszawskim Chrześcijańskim Towarzystwie Ochrony Kobiet jako sekretarka. W 1914 r. przetłumaczyła z francuskiego książkę Jerzego Bulla „Wyznania nawróconego doktora medycyny” (druk: Włocławek, Księgarnia Powszechna i Drukarnia Diecezjalna).
W 1915 r. ewakuowała się do Piotrogrodu. W latach 1916-1918 ukończyła tam Wyższe Kursy Polskie Polskiego Towarzystwa Miłośników Historii i Literatury. Kierowała także kancelarią WKP. W 1918 wróciła do kraju i zapisała się na Wydział Nauk Humanistycznych Uniwersytetu Lubelskiego. Studiowała w grupie filozoficznej. W trakcie studiów była prezeską Koła Filozoficznego, którego opiekunem był ks. rektor Idzi Benedykt Radziszewski. W 1924 zaliczyła 4 rok filozofii i w grudniu zapisała się na 3 rok grupy historycznej. Ponadto uczęszczała na zajęcia z polonistyki i romanistyki. W 1925 uzyskała absolutorium z filozofii, a w 1928 po złożeniu egzaminów przed Komisją Egzaminów Dyplomowych uzyskała dyplom z historii.
Określana przez studentów jako „prawa ręka ks. rektora [Radziszewskiego]”, gdyż „powiedziała nam wyraźnie, że ks. rektor prosił ją, aby stała się łącznikiem między nami i nim. Jej mamy mówić o naszych poważniejszych kłopotach czy przykrościach życia akademickiego” (C. Świderkówna-Petrykowska, Historia 1919-1923, s. 149). Podczas studiów w maju 1920 r. rozpoczęła pracę w kancelarii uniwersyteckiej, a w latach 1922-1923 była kierownikiem Kancelarii Rektorskiej. Od 1923 aż do śmierci była kwestorem uniwersytetu. Zmarła 23 października 1934 roku w Splicie (ob. Chorwacja).
Bibliografia: Archiwum Uniwersyteckie KUL, akta studenckie Marii Bekman H 81; M. Pawelec, Bekman Maria, w: Encyklopedia 100-lecia KUL, t. I, red. E. Gigilewicz i in., Lublin 2018, s. 39; M. Strawińska, Wyższe Kursy Polskie w Petersburgu 1916-1918. Uniwersytet Lubelski. Polonistyka. Romanistyka. Pedagogika 1921-1926, w: Katolicki Uniwersytet Lubelski we wspomnieniach pierwszych studentów z lat 1918-1925, wst. i red. G. Karolewicz, Lublin 1978, s. 55-66; C. Świderkówna-Petrykowska, Historia 1919-1923, w: tamże, s. 149; G. Nawarra, Polonistyka, historia, pedagogika. 1918-1922, w: tamże, s. 104.
Irena Wodzianowska






















